تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1431

مساهمون:

ص١٤٣١
كه از برگهاى وى عصير سرخى مىگيرند مانند خون . و مادهء سرخ تيره رنگى كه از بعضى درختها جريان مىيابد و يك وقتى در طب بسيار آن را استعمال مىكردند . و شراب انگورى . و روشنائى صبح . و سرخى شفق . و خون شدن : هلاك شدن و مردن . و خون شدن دل : بىصبر شدن . و هلاك شدن . و خون قربان : شراب و خون خم . و خون كردن : كشتن و قتل كردن و خون ريختن . و بناحق كشتن . و خون گرفته : اجل گرفته . و خون گرفتن : قصد كردن .

خون

(
xun
) ا . پ . خانه و سرا . و مهمانخانه . و رباط . و كوشك .

خوناب

(
xun b
) و خونابه (
xun be
) ا . پ . مايع آب مانندى كه محتوى در خون و شير مىباشد و باصطلاح علمى فرنگ سرم گويند . و خون . و جريان خون . و اشك خونين . و شنگرف . و تنفس سخت . و خوناب چشيدن : جان تسليم كردن و مردن .

خون آلود

(
xun - lud
) و خون آلوده (
xun - lude
) ص . پ . آغشته به خون . و لكه‌دار از خون .

خون اندوده

(
xun - andude
) ص . پ . آغشتهء به خون .

خونبار

(
xun - b r
) ص . پ . مانند باران خون چكان و عموما صفت چشم مردم عاشق است .

خون بسته

(
xun - baste
) ا . پ . خون منجمد .

خون بند

(
xun - band
) ا . پ . هر چيزى كه خون را بند كند و سد نزف - الدم نمايد .

خونبها

(
xun - bah
) ا . پ . تاوان و ديهء ريخته شدن خون و كشته شدن كسى .

خونة

(
xavanat
) ع . ج . خائن .

خونجده

(
xunjade
) ا . پ . انگومى كه خون جراحت را سد كند .

خونجك

(
xonjak
) ا . پ . سياهدانه . و يك نوع غله .

خونجيده

(
xunjide
) ا . پ . قسمى از داروى چشم .

خونچك

(
xuncak
) ا . پ . ميوهء درخت مصطكى و اسپست .

خونچكان

(
xun - cak n
) ص . پ . هر آنچه از وى خون چكد .

خونچه

(
xonce
) ا . پ . خوانچه و ميز كوچك و سفرهء كوچك . و طبق . و غذائى كه از مجلس جشن عروسى براى كسى كه حاضر نيست فرستاده مىشود .

خونچين

(
xuncin
) ا . پ . يك نوع مايعى شبيه بنفت كه در قبرهائى كه اجساد موميائى را در آنجا گذاشته‌اند يافت مىگردد .

خون خرابه

(
xun - xar be
) ا . پ . خونين كار .

خونخوار

(
xun - x r
) ص . پ . سفاك و بىرحم و ظالم و خونريز و قتال و سبع .

خونخوارگى

(
xun - x ragi
) ا . پ . سفاكى و قتالى و خونريزى و درندگى و حرص در ريختن خون و كشتن مردمان .

خونخواره

(
xun - x re
) ص . پ . خونخوار .

خونخوارى

(
xun - x ri
) ا . پ . خونريزى و سفاكى . و غم و اندوه .

خون خواه

(
xun - x h
) ص . پ . آنكه دعوى خون كسى مىكند . و انتقام كننده .

خونخواهى

(
xun - x hi
) ا . پ . طلب انتقام از ريخته شدن خون كسى .

خوند

(
xond
) ا . پ . خداوند . و خان و امير و بيك و آغا . و تيز و تند .

خوندار

(
xun - d r
) قاتل . و وارث مقتول .

خوندست

(
xondast
) ا . پ . نوعى از ميز و سفره .

خوندكار

(
xond - k r
) و خوندگار (
xond - g r
) ا . پ . پادشاه ممالك عثمانى . و خداوند .

خوندن

(
xond n
) و (
xundan
) ف م . پ . خواندن و قرائت كردن .

خونريز

(
xun - riz
) ص . پ . سفاك و قتال و جلاد و آدم‌كش . و مير غضب . و چشم معشوق .

خونريزى

(
xun - rizi
) ا . پ . ريختن خون و سفاكى و خون بسيار ريختن و مردم بسيار كشتن .

خون ساز

(
xun - s z
) ص . پ . قاتل و خونى .

خونش

(
xonec
) و (
xunec
) ا . پ . قرائت . و توسط و شفاعت .

خونفشان

(
xun - fec n
) ص . پ . خونريز و ظالم و سفاك .

خونكار

(
xun - k r
) ا . پ . قاتل و خونى .

خونكار

(
xon - k r
) ا . پ . خوندكار .

خونگر

(
xongar
) ا . پ . دباغ . و طباخ . و باورچى .

خون گرفتار

(
xun - gereft r
) ص . پ . احمق و ابله .

خون گرفته

(
xun - gerefte
) ص . پ . كسى كه خون وى گرفته شده باشد . و كسى كه فتواى كشتن وى را داده باشند . و مشرف بمرگ .

خون گرمى

(
xun - garmi
) ا . پ . جنبش روح از روى مودت و مهربانى .

خون گريه

(
xun - gerye
) ا . پ . اشك خونين .

خون ناب

(
xun - n b
) و خون نابه (
xun - n be
) ا . پ . خون خالص .