تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 807

مساهمون:

ص٨٠٧
خشم . و جرعه جرعه آشاميدن آب و مانند آن .

تجرع

(
tajarro '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - جرعه جرعه . و تجرع كردن : جرعه جرعه نوشيدن .

تجرف

(
tajarrof
) م . ع . تجرف الطين به بيل بركند گل را . و تجرف السيل الارض : كاويد توجبه زمين را .

تجرم

(
tajarrom
) م . ع . گناه كردن . و خرماى ريخته را چيدن . و تجرم عليه : دعواى گناهى كرد بر وى كه نكرده بود و تجرم الليل : گذشت شب و تمام گرديد . و كذلك تجرم النهار و غيره .

تجرمز

(
tajarmoz
) م . ع . فراهم آمدن . و تجرمز عليهم : افتاد بر ايشان . و تجرمز الليل : گذشت شب و سپرى شد .

تجره

(
tajarroh
) م . ع . تجره الامر : منكشف و آشكار گرديد كار .

تجرى

(
tajarri
) م . ع . چون واوى باشد بچه گرفتن المثل : من تجرى جر و سوء اكله در حق كسى گويند كه در غير محل نيكى كند يا از پروردهء خود بدى بيند . و چون يائى باشد وكيل گرفتن يق تجريت جريا .

تجرى

(
tajarri
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - جرئت و دليرى .

تجرئ

(
tajri '
) ا . پ . جرءه عليه تجريئا : دلير گردانيد او را به روى .

تجريب

(
tajrib
) ا . ع . آزمايش و امتحان . و گرفتن عيار .

تجرئة

(
tajreat
) م . ع . دلير گردانيدن .

تجرية

(
tajreyat
) م . ع . جراه تجرية : وكيل گرفت او را .

تجريج

(
tajrij
) م . ع . موى ستردن . و جنبان و فراخ ساختن چيزى .

تجريح

(
tajrih
) م . ع . خسته كردن يق جرحه تجريحا : خسته و مجروح كرد آن را .

تجريد

(
tajrid
) م . ع . برهنه كردن زمين را از گياه و جز آن . و پيراستن درخت . و جامهء كهنه پوشيدن . و جرده : باز كرد پوست آن را . و جرده من ثوبه : برهنه كرد او را . و جرد الجلد : بركند موى پوست را . و جرد القوم : سؤال كرد از قوم و ندادند او را يا دادند بناخوشى . و جرد القطن : پنبه بيرون كرد از پنبه دانه . و جرد السيف : بركشيد شمشير را . و جرد الكتاب : بىاعراب و بىنقطه نوشت آن نامه را . و جرد الحج : به تنهائى و بىعمره گذارد آن حج را .

تجرير

(
tajrir
) م . ع . نيك كشيدن و بسيار كشيدن .

تجريس

(
tajris
) م . ع . آزموده گارى كردن و آزمودن . و محكم راى كردن . و حاكم گردانيدن كسى را در مال خويش . و شنوانيدن . و برداشتن گمنامى از كسى و و منتشر كردن ذكر وى .

تجريش

(
tajric
) ا خ . پ . قصبهء حاكم نشين بلوك شمران رى كه تا شهر طهران دو فرسخ مسافت دارد .

تجريع

(
tajri '
) م . ع . فرو خورانيدن خشم و جز آن .

تجريف

(
tajrif
) م . ع . كاويدن سيل زمين را . و جرف الطين : به بيل بركند گل را .

تجريم

(
tajrim
) م . ع . تمام كردن سال و بيرون آمدن از چيزى يق جرمناهم اى خرجنا عنهم .

تجريه

(
tajrih
) م . ع . جره الامر تجريها آشكارا كرد آن كار را .

تجزر

(
tajazzor
) م . ع . تجزروا فى القتال اى تركوهم جزرا للسباع اى قطعا .

تجزع

(
tajazzo '
) م . ع . بخش كرده گرفتن و تجزعت العصا : شكسته گرديد عصا .

تجزف

(
tajazzof
) م . ع . تجزف فيه : در آمد در آن .

تجزم

(
tajazzom
) م . ع . شكافته گرديدن يق تجزمت العصا .

تجزوء

(
tajazzo '
) م . ع . تجزء به : بسنده كرد به آن . و تجزء الشيئى : پاره پاره گرديد آن چيز .

تجزئة

(
tajzeat
) م . ع . بسنده كنانيدن از چيزى به چيزى و پاره پاره كردن چيزى را .

تجزيع

(
tajzi '
) م . ع . جزع البسر تجزيعا : نيمه پخته شد و رسيده گرديد غورهء خرما . و جزع فلانا : دور كرد ناشكيبائى فلان را و وى را تسلى داد . و جزع الحوض : كم آب ماند حوض .

تجزيم

(
tajzim
) م . ع . جزم عنه : بددلى كرد از وى و عاجز گشت . و جزم عليه : سكوت ورزيد . و جزم السقاء : پر كرد مشك را .

تجزيه

(
tajzie
) ا . پ . جزء جزء كردن چيزى را .

تجسد

(
tajassod
) م . ع . تناور شدن .

تجسس

(
tajassos
) م . ع . خبر جستن . و بيشتر در بدى گويند فى الحديث لا تحسسوا و لا تجسسوا اى خذوا ما ظهر و دعوا ما ستر اللّه عز و جل اولا تفحصوا عن بواطن الامور اولا تجثوا عن العورات ، و قيل التجسس بالجيم ان يطلبه لغيره و بالحاء ان يطلبه لنفسه و معنا هما واحد فى تطلب معرفة الاخبار .

تجسس

(
tajassos
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - جستجو و تفحص و تفتيش و پژوهش .

تجسم

(
tajassom
) م . ع . تناور شدن و تجسم الامر : كار بهين را فرا پيش رفت