تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1147

مساهمون:

ص١١٤٧
شكل بيرونى .

جهشان

(
jahac n
) م . ع . جهش اليه جهشا و جهوشا و جهشانا ( از باب فتح و سمع ) : زاريد بوى و آمادهء گريستن شد مانند كودكان بمادر الحديث اصابنا عطش فجهشنا الى رسول الله صلى الله عليه و آله . و جهش من الشيئ جهشانا : گريخت از آن . و جهش من ارض الى الارض اى تقلع و اسرع .

جهشة

(
jahcat
) ا . ع . اشك . و گروه مردم .

جهض

(
jahz
) م . ع . چيره شدن بر كسى براى تخليص ديگرى . و رهانيدن صيد را از چنگل باز و صياد يق جهضه عنه ( و الفعل من فتح ) .

جهض

(
jahez
) ص . ع . بچهء افتادهء تمام خلقت و يا ناقص خلقت .

جهضم

(
jahzam
) ا . ع . مرد بزرگ سر گرد روى گشاده پهلوى فراخ سينه . و شير بيشه . و ا خ . نام مردى .

جهل

(
jahl
) م . ع . جهل جهلا و جهالة . مر . جهالة .

جهل

(
jahl
) ا . ع . نادانى .

جهل

(
jahl
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نادانى و بىوقوفى و حماقت . و جهل مركب : اعتقاد داشتن بر چيزى بخلاف ماهيت آن چنان كه كسى ارزيز را نقره داند . و جهل بسيط : ندانستن چيزى را مطلقا .

جهل

(
johl
) و (
johol
) ع . ج . جاهل . و ج جهول .

جهل

(
johhal
) ع . ج . جاهل .

جهلاء

(
jahl '
) ص . ع . جاهلية جهلاء : در تاكيد گويند . مر . جاهلية .

جهلاء

(
johal '
) ع . ج . جاهل .

جهلة

(
jahalat
) ع . ج . جاهل .

جهلى

(
jahli
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - نادان و بىوقوف و احمق و خشمناك و غافل و مصر در جهالت و جهولى .

جهم

(
jahm
) ا . ع . عاجز ضعيف . و شير بيشه - از اضداد است . و ا خ . نام مردى .

جهم

(
jahm
) م . ع . جهمه جهما ( از باب فتح و سمع ) : ترش روئى كرد با وى .

جهم

(
jahm
) و (
jahem
) ص . ع . روى ترش و زشت يقال هو جهم الوجه . و كذلك جهم الوجه .

جهمة

(
jahmat
) ا . ع . ديگ بزرگ و كلان .

جهمة

(
jahmat
) و (
johmat
) ا . ع . آغاز چهار يك اخير از شب و از اول شب تا چهار يكى يا بقيهء سياهى آخر شب .

جهمة

(
johmat
) ا . ع . گلهء هشتاد نفر شتر و مانند آن .

جهمرز

(
jehmarz
) ا . پ . زنا و جماع با فاحشه .

جهمية

(
jahmeyyat
) ا خ . ع . فرقه‌اى منسوب به جهم بن صفوان .

جهن

(
jahn
) ا . پ . روح و نفس و جان و روان .

جهن

(
jahn
) ا . ع . درشتى روى و ترشى آن .

جهن

(
jahn
) و (
jehn
) ا خ . پ . پسر اسفنديار .

جهن

(
john
) ا . ع . مسيل دريا مقدار پرتاب تير كه بدشت نرسيده باشد و آنكه بدشت متصل شده باشد شعب گويند .

جهن

(
jehan
) ا . پ . جهان و گيتى و عالم و دنيا .

جهنام

(
jahann m
) و (
jehann m
) و (
johann m
) ص . ع . ركية جهنام : چاه دورتك . و كذلك جهنام و جهنام .

جهنام

(
johonn m
) ا . ع . تابعان اعشى . و ا خ . لقب عمرو بن قطن .

جهنة

(
johnat
) ا . ع . اول چاريك اخير از شب و يا بقيهء سياهى آخر شب .

جهنجه

(
jahanje
) ا . پ . نوعى از كفش و پاى افزار .

جهندر

(
johandar
) ا . ع . نوعى از خرما .

جهندگى

(
jahandagi
) ا . پ . برجستگى . و ضربان . و قدم تاخت .

جهنده

(
jahande
) ص . پ . اسبى كه داراى جستخيز باشد . و جهان و قابل ارتجاع .

جهنم

(
jahannam
) ا . ع . دوزخ و دمندان و مرزغان و مرزغن . و چاه دورتك .

جهنمى

(
jahannami
) ا و ص . پ . - مأخوذ از تازى - دوزخى و اهل دوزخ .

جهنى

(
johniy
) ا خ . ع . شخص صحابى و اسم عبد اللّه بن انيس انصارى . و ليلة الجهنى : شب بيست و سيوم ماه رمضان گويند اين شخص بآنحضرت صلى اللّه عليه و آله عرض كرد منزل من دور است از مدينه بفرما تا شبى در آن درآيم فرمود شب بيست و سيوم ماه رمضان .

جهوا

(
jahv
) و

جهواء

(
jahv '
) ص . ع . كون برهنه . و من كلامهم عن قول البهائم قالوا يا عنزجاء القز قالت يا ويلا ذنب الوى و است جهوا . و سماء جهواء : آسمان صاف و بىابر .

جهوة

(
jahvat
) ا . ع . كون برهنه . و پشته . و ناقهء فرتوت .

جهود

(
jahud
) ص . ع . ساعى و زحمت كش .

جهود

(
johud
) ا . پ . يهود و چفود و پيرو حضرت موسى و كسى كه متدين بدين