تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1109

مساهمون:

ص١١٠٩
حيوانى كه پليدى انسان خورد . ج : جلالات .

جلالة

(
joll lat
) ص . ع . مؤنث جلال زن بزرگ و بزرگ‌قدر .

جلاله

(
jall le
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - هر حيوانى كه پليدى انسان خورد .

جلالى

(
jal li
) ص . پ . منسوب به جلال الدين ملكشاه سلجوقى . و تاريخ جلالى كه تاريخ ملكشاهى نيز گويند تاريخى است كه بعهد اين پادشاه وضع شده .

جلالية

(
jal leyyat
) ا . ع . پيروان سيد جلال بخارائى . و نوعى از كبوتر . و طايفهءاى كه پرستش افعال ذميمه را مىكنند .

جلام

(
jel m
) ع . ج . جلم (
jalam
) .

جلام

(
joll m
) ا . ع . موهاى ستردهء تك‌تك .

جلامة

(
jol mat
) ا . ع . پشم فريز و آنچه از خشاوه بيرون آيد .

جلامد

(
jal med
) ع . ج . جلمد .

جلامق

(
jal meq
) ع . ج . جلمق .

جلاميد

(
jal mid
) ع . ج . جلمود . و القى عليه جلاميده اى ثقله . و ذات الجلاميد ا خ : نام موضعى .

جلانك

(
jal nak
) ا . پ . نوعى از بازى كه كوزه گردانك نيز گويند . و گوى گردانك كه خنفساء باشد .

جلانگر

(
jel n - gar
) ا . پ . قفل‌ساز و چلانگر .

جلاوزة

(
jal vazat
) ع . ج . جلواز .

جلاه

(
jel h
) ع . ج . جلهة .

جلاهض

(
jol hez
) ا . ع . گران سست .

جلاهق

(
jol heq
) ا . ع . - مأخوذ از پارسى - كمان گروهه و بافنده . و حائك و كلافهء ريسمان .

جلائب

(
jal eb
) ع . ج . جليبة . و ج . جليب .

جلائز

(
jal ez
) ع . ج . جلازة .

جلائف

(
jal ef
) ع . ج . جليفة .

جلائل

(
jal el
) ع . ج . جليل . و ج جليلة .

جلائل

(
jal el
) ا . پ . - مأخوذ از تازى چيزهاى بزرگ . و جلائل امور : معظم امور و كارهاى بزرگ .

جلب

(
jalb
) م . ع . جلبه جلبا و جلبا ( از باب نصر و ضرب ) : كشيد آن را از جائى بجاى ديگر . و جلبوا : غوغا كردند و آوازها نمودند . المثل جلبت جلبة ثم اقلعت اى صاحت السحابة صيحة ثم امسكت يضرب للجبان يتوعد ثم يسكت . و جلب لاهله : كسب كرد براى اهل خود و حيله نمود . و جلب الفرس : زجر كرد اسب را . و جلب الدم : خشك شد خون . و جلب على فرسه : بانگ زد اسب را وقت دوانيدن تا در گذرد . و جلب الجرح : به شه جراحت . و نيز جلب : وعدهء شر كردن . و فراهم آوردن جماعت را . و گناه كردن .

جلب

(
jalb
) ا . ع جنايت .

جلب

(
jalb
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اخذ و جذب و كشش . و جلب كردن : فرا پيش كشيدن .

جلب

(
jelb
) و (
jolb
) ا . ع . پالان با ساز و پوشش پالان و يا چوب پالان بىتنگ و ساز .

جلب

(
jolb
) ا . ع . سياهى شب . و ا خ . نام موضعى .

جلب

(
jolb
) و (
jelb
) ا . ع . ابر بىآب و يا ابرى كه بكوه ماند .

جلب

(
jalab
) ا . ع . آنچه از شهر به شهر برند براى فروختن مانند اسب و جز آن . ج : اجلاب . و غوغا و آوازها . و نيز جلب و اجلاب : كسانى كه ستور را از شهرى بشهرى كشانند براى فروختن .

جلب

(
jalab
) م . ع . جلب جلبا ( از باب سمع ) : فراهم آمد . و نيز جلب در حديث لا جلب و لا جنب : فرود آمدن ساعى از جاى دور و امر كردن خداوند ماشيه را تا ماشيهء خود را كشيده بياورد در جائى كه فرود آمده است و يا دور رفتن خداوند ماشيه از جاى خود و ساعى را تكليف دادن تا نزد او رود . و الجلب ان يتبع الرجل فرسه فيركض خلفه و يزجره و يجلب عليه اوان يرسل فى الحلبة فيجتمع له جماعة تصيح به ليرد عن وجهه و قيل لا جلب و لا جنب فسربان رب الماشية لا يكلف جلبها الى البلد لياخذ الساعى منها الزكوة بل يؤخذ زكوتها عند المياه و قوله و لا جنب اى اذا كانت الماشية فى الافنية تترك فيها و لا تخرج الى المرعى ليخرج الساعى لاخذ الزكوة لما فيه من المشقة فامر بالرفق من الجانبين . و جلب جلبا و جلبا . مر . جلب .

جلب

(
jalab
) ا . پ . زن فاحشه و نابكار . و چيز قلب و شور و غوغا و فرياد .

جلب

(
jollab
) ع . ج . جالب .

جلباء

(
jolab '
) ع . ج . جليب .

جلباب

(
jellb b
) و (
jelebb b
) ا . ع . پيراهن و چادر زنان و معجر و يا چادرى كه زنان لباس خود را بدان از بالا پوشند . و دانهء خلر . ج : جلابيب . و ملك و حكومت يق انتزعوا جلبابه اذا انتزعوا ملكه .

جلبار

(
jolobb r
) ا . ع . غلاف شمشير در نيام كرده . و تيزى شمشير .

جلباب شنگرف

(
jolb be - cangarf
) ا . پ . لاله و گلهاى سرخ .

جلبان

(
jolb n
) ا . پ . غله‌اى شبيه به كرسنه .

جلبان

(
jolb n
) و (
jollab n
) ا . ع . خلر .