بيمارستان مبتلايان به جذام و ساير امراض مسرى .
جذامر
(
joz mer
) ص . ع . رجل جذامر : مرد بسيار شكنندهء پيمان .
جذامير
(
jaz mir
) ا . ع . اخذه بجذاميره : گرفت همهء آن را . و نيز جذامير ج . جذمار و جذمور .
جذان
(
jazz n
) ا . ع . سنگريزههاى نرم .
جذانة
(
jazz nat
) ا . ع . واحد جذان يعنى يك سنگريزهء نرم .
جذب
(
jazb
) م . ع . جذب فلانا جذبا ( از باب نصر ) : غلبه كرد فلان را در منازعت و كشش . و جذبه جذبا ( از باب ضرب ) : كشيد آن را . و جذب الشيئ :
برگردانيد آن چيز را از جايش . و جذبت الناقة : كم شير شد ناقه . و جذب الشهر :
گذشت اكثر ماه . و جذب المهر : باز كرد اسب كره را از شير . و جذب الريق :
خشك شد آب دهن . و جذب النخلة :
بريد پيه خرما بن را . و جذب الماء نفسا : يك دم به دهان آب خورد .
جذب
(
jazb
) ص . ع سير جذب :
سير سريع .
جذب
(
jazb
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كشش و كشيدگى و ربودگى و كشيدن بسوى خود و نشف . و جذب كردن : كشيدن و بسوى خود كشيدن .
جذب
(
jazab
) ا . ع . پيه خرما بن و يا پيه سخت آن .
جذبات
(
jazab t
) ا . ع . فلان اخذ فى وادى جذبات : راه گم كرد فلان و به منزل رسيد .
جذبات
(
jazab t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كششها و فريبها .
جذبان
(
jezzeb n
) ا . ع . زمام فعل كه ميان انگشت نر و انگشت دو يمين باشد .
جذبة
(
jazbat
) ا . ع . مسافت بعيد يق .
بينه و بين المنزل جذبة . و جذبة من غزل : يك تاب از ريسمان كه زنان بدوك دهند .
جذبة
(
jazabat
) ا . ع . واحد جذب يعنى يك قطعه از پيه خرما بن .
جذبه
(
jazbe
) و (
jazabe
) ا . پ .
مأخوذ از تازى - خشم و غضب و قهر و تندى و عرضه و ميل و ارادهء از روى استوارى و آرزوى محكم .
جذة
(
jozzat
) ا . ع . ما عليه جذة :
نيست بر وى چيزى از جامه و مانند آن .
جذجذة
(
jazjazat
) م . ع . بريدن از بيخ .
جذر
(
jazr
) ا . ع . هر عددى كه آن را در نفس خود ضرب كنند مانند سه كه چون در نفس خود ضرب شود نه حاصل آيد پس سه جذر نه باشد و نه مال سه . و نيز جذر : شتر مادهء چهار ساله . مر . جدر .
جذر
(
jazr
) م . ع . بريدن و از بيخ بر كندن ( و الفعل من نصر ) .
جذر
(
jazr
) و (
jezr
) ا . ع . بن و يا بن زبان . و نره . و عددى كه در ذاتش ضرب كنند مانند دو براى چهار و يازده براى يكصد و بيست و يك . و بن گردن . ج : جذور .
و شادروان كعبه .
جذع
(
jaz '
) م . ع . بزندان كردن و خوار داشتن . و جذع الدابة : بىعلف بست ستور را . و جذع بين البعيرين : بست دو شتر را در يك رسن ( و الفعل من فتح ) .
جذع
(
jez '
) ا . ع . تنهء خرما بن و تير سقف . ج : جذوع و اجذاع . و ا خ . نام عمر و غمانى . و منه المثل خذ من جذع ما اعطاك و الاصل انه كانت غسان تؤدى كل سنة الى ملك سليح دينارين من كل رجل و كان يلى ذلك سبطة بن المنذر السليحى فجاء سبطة يسأله الدينارين فدخل جذع منزله فخرج مشتملا بسيفه فضرب به سبطة حتى برد و قال خذ من جذع ما اعطاك او اعطى بعض الملوك سيفه رهنا باتاوته فلم ياخذه الملك و قال اجعل هذا فى كذا من امك فضربه به فقتله و قال المثل .
و اين مثل را در غنيمت شمردن عطاى بخيل گويند .
جذع
(
jaz
) ا . ع . آنچه پيش از ثنى باشد يعنى گوسپند . و گاو بسال دويم در آمده و اسب بسال سيوم و شتر بسال پنجم اسم له فى زمن و ليس بسن تنبت او تسقط . ج : جذعان و جذعان و جذاع . و جوان و فلان فى هذا الامر جذع يعنى فلان درين كار تازه در آمده است . و الازلم الجذع : روزگار سخت پر بلا . و شير بيشه . و ام الجذع :
داهيه و بلا . و الدهر جذع ابدا يعنى روزگار پيوسته جوان است و پير نگردد .
جذع
(
jaze '
) ا . ع . ذهبوا جذع مذع مبنيين على الفتح يعنى بهر سوى پريشان و متفرق شدند .
جذعات
(
jaza t
) ع . ج . جذعة .
جذعان
(
jez ' n
) و (
joz ' n
) ع .
ج . جذع .
جذعان
(
joz ' n
) ا . ع . جذعان الجبال : كوههاى خرد .
جذعة
(
jazaat
) ا . ع . مؤنث جذع .
ج : جذعات .
جذعمة
(
jaz'amat
) ا . ع . خرد و كودك و طفل صغير و گويند ميم آن زائده است و اصل آن جذعة بوده .
جذف
(
jazf
) م . ع . جذفه جذفا ( از باب ضرب ) : بريد آن را . و جذف الطائر : تيز پريد مرغ و شتافت . و