تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1047

مساهمون:

ص١٠٤٧

جابلقا

(
j bolq
) ا . پ . مشرق . و ا خ : نام شهرى در مشرق بدون سكنه . و نام شهرى در عالم مثال .

جابلوس

(
j blus
) ا و ص . پ . فريبنده و سالوس و چاپلوس .

جابلوسى

(
j blusi
) ا . پ . فريبندگى و سالوسى و چاپلوسى .

جابليق

(
j beliq
) ا . پ . معبر و تعبير كنندهء خواب .

جابور

(
j bur
) ا خ . پ . نام قريه‌اى در ترشيز خراسان .

جابه

(
j beh
) ا . ع . روباروى آيندهء از پرنده و يا وحشى و آن را منحوس دارند .

جابى

(
j bi
) و جابئ (
j bi '
) ا . ع . ملخ .

جابى

(
j bi
) ص . ع . جمع‌كنندهء خراج و زكات .

جابية

(
j beyat
) ا . ع . حوض كلان و جاى گرد آمدن آب . ج : جوابى . و جماعت و ا خ : دهى بدمشق . و باب الجابية ا خ : از بابهاى دمشق .

جابيدن

(
j bidan
) ف ل . پ . سست شدن و هولناك گشتن و ترسيدن . و ناراضى بودن . و آزرده شدن . و پشيمان شدن و افسوس خوردن . و شكسته شدن .

جاپلق

(
j palaq
) ا خ . پ . يكى از بلوك بروجرد . و دهى از بلوك فشاويهء رى . و دهى در تربت حيدريهء خراسان .

جاپور

(
j pur
) و جاپوز (
j puz
) ا خ . پ . نام شهرى در تركستان .

جات

(
j t
) ا خ . پ . طايفه‌اى از هندوها .

جاتاغ

(
j t q
) ا . پ . كماچه و كليچهء خيمه يعنى تختهء گرد سوراخ‌دارى كه بر سر ستون خيمه گذارند .

جاتن

(
j tan
) ا . پ . بلغت زند و پازند يكى از نامهاى بارى تعالى .

جاتونتن

(
j tunetan
) ف ل . پ . به لغت زند و پازند آمدن .

جأث

(
ja's
) م . ع . جأث البعير جأثا ( از باب فتح ) : پربار رفت شتر . و جأث الرجل : نقل كرد مرد اخبار را . و جئث ( مجهولا ) : ترسيد .

جأث

(
jaas
) م . ع . گران شدن وقت برخاستن و يا وقت برداشتن چيز گران ( و الفعل من سمع ) .

جأث

(
ja ' s
) ص . ع . بدخو .

جاثليق

(
j saliq
) ا . پ . عابد و عالم ترسايان . و نيز جاثليق : مهتر ترسايان در بلاد اسلام كه زيردست بطريق است و بعد از جاثليق مطران و بعد از مطران اسقف و بعد از اسقف قسيس و بعد از آن شماس .

جاثم

(
j sem
) ص . ع . سينه بر زمين نهاده . و بر زمين افتاده و هلاك شده . ج : جاثمون و جواثم . قوله تعالى
فَأَصْبَحُوا فِي دارِهِمْ جاثِمِينَ . *

جاثمات

(
j sem t
) ع . ج . جاثمة .

جاثمه

(
j semat
) ص . ع . مؤنث جاثم . ج : جواثم و جاثمات .

جاثمون

(
j semuna
) ع . ج . جاثم .

جاثوم

(
j sum
) ا . ع . خوابناك كه از جا نجنبد . و كابوس .

جاثى

(
j si
) ص . ع . به زانو نشسته . و يا بر سر انگشتان پا ايستاده . ج : جثى (
josiy
) و جثى (
jesiy
) . و جاثى على ركبتيه : يكى از صور سمائى .

جاثبة

(
j seyat
) ا . ع . نام يكى از سور قرآن مجيد .

جأجاء

(
ja'j '
) ا . ع . هزيمت .

جأجأة

(
ja'jaat
) م . ع . جأجأ بالابل : خواند شتران را بسوى آب به لفظ « جئ جئ » .

جاجة

(
j jat
) ا . ع . مهرهء بىقيمت فرومايه .

جاجرم

(
j jarm
) ا خ . پ . شهرى در خراسان .

جاجرمينه

(
j jarmine
) ا . پ . چشمه‌اى كه چون آفتاب بر مىآيد فرو مىرود و چون فرو رود برمىآيد .

جاجرود

(
j jrud
) ا خ . پ . رودى كه از رود بار رى برخاسته و بلوك ورامين را مشروب مىنمايد و شكارگاه معروف و مخصوص پادشاهان قاجار در كنار اين رودخانه بوده است .

جاجم

(
j jem
) ا . پ . جاجيم .

جاجئ

(
j aji '
) ع . ج . جؤجؤ .

جاجيم

(
j jim
) ا . پ . پلاس و فرشى كه از نمد الوان دوزند .

جاح

(
j h
) ا . ع . پرده . و نجد الجاح ا خ : موضعى به يمن .

جاحد

(
j hed
) ا . ع . منكر و انكاركنندهء با وجود دانستگى .

جاحر

(
j her
) ا . ع . پس مانده‌اى كه رسيدن نتواند .

جاحر

(
j her
) و جاحرة (
j herat
) ص . ع . در سوراخ داخل شونده . ج : جواحر . و عين جاحرة : چشم فرو رفته . نيز ج : جواحر .

جاحظ

(
j hez
) ص . ع . مرد چشم برآمده و يا مرد چشم بزرگ . ج : جحظ (
johhaz
) و لقب ابو عثمان عمرو بن بحر از علماى معتزله و صاحب تصانيف .

جاحظتان

(
j hezat ne
) ا . ع . ( بصيغهء تثنيه ) دو حدقهء چشم .

جاحم

(
j hem
) ا . ع . خدرك آتش
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 1047 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )