تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 919

مساهمون:

ص٩١٩
بزعفران . و بكاسهء خرد آب خوردن . و يا كمتر از سيرى آب خوردن يق تغمر البعير : سيرآب نشد آن شتر . و گياه غمير چريدن ستور . و غمرة بر روى ماليدن زن جهة صفاى رنگ .

تغمط

(
taqammot
) م . ع . تغمط عليه التراب در خاك فرو پوشيد آن را .

تغمغم

(
taqamqom
) م . ع . سخن ناپيدا گفتن .

تغمغم

(
taqamqom
) ا . ع . سخن ناپيدا و بانگ و آواز دلاوران در كارزار .

تغمل

(
taqammol
) م . ع . فراخ نشستن در مجلس .

تغمل

(
taqammol
) ا . ع . فراخى .

تغمه

(
taqme
) ا . پ . علامتى كه صنعتگر بر روى صنعت خود گذارد و علامت افتخار و احترام و قبهء روى سپر و مدال .

تغمية

(
taqmeyat
) م ع . آسمان خانه ساختن .

تغميد

(
taqmid
) م . ع . غمد فلان : پوشيد و پنهان داشت فلان هر آنچه از وى آشكار گرديد از ننگ و عيب .

تغمير

(
taqmir
) م . ع . غمربه : دور كرد آن را يا دور انداخت . و غمرت المراة وجهها : غمرة ماليد زن بر روى جهة صفاى رنگ . و غمر فرسه : بكاسه آب داد اسب را براى تنگى آب .

تغميس

(
taqmis
) م . ع . كم نوشيدن .

تغميض

(
taqmiz
) م . ع . دور و باريك معنى كردن سخن را . و آسان داشتن از كسى بيع و شرارا . و چشم فرو خوابانيدن . و چشم فرو خوابانيده حمله كردن شتر رانده شدهء از آبخور بر راننده و باز رسيدن آن بر آب . و حقيقت كارى را دانسته در گذشتن در آن . و غمض لى فيما بعتنى ( بصيغهء امر . ) يعنى گويا اراده مىكنى كه مبيعهء مرا از جهة ردائت آن قيمت كم كنى .

تغميض

(
taqmiz
) ا . ع . ما اكتحلت تغميضا يعنى نخوابيدم .

تغميم

(
taqmim
) م . ع . پوشانيدن .

تغنث

(
taqannos
) م . ع . بر چسبيدن . و لازم شدن . و گران گرديدن .

تغنثر

(
taqansor
) م . ع . تغنثر بالماء : بىخواهش خورد آب را .

تغنج

(
taqannoj
) م . ع . ناز و كرشمه نمودن .

تغنم

(
taqannom
) م . ع . غنيمت شمردن .

تغنى

(
taqanni
) م . ع . سرائيدن . و سرود گفتن . و با زن عشقبازى كردن . و ستودن و يا نكوهيدن كسى را . و بىنياز گرديدن .

تغنى

(
taqanni
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سرودگوئى و آوازخوانى .

تغنية

(
taqneyat
) م . ع . غناه الشعر و به : سرود گفت . و غنى بالمراة : عشقبازى نمود با زن . و غنى بزيد : ستود يا نكوهيد زيد را . و غنى الحمام : بانگ كرد كبوتر .

تغنيم

(
taqnim
) م . ع . غنمه كذا : غنيمت داد او را .

تغنين

(
taqnin
) م . ع . اغن گردانيدن كسى را .

تغوج

(
taqavvoj
) م . ع . دو تا گرديدن و خميدن .

تغور

(
toqur
) م . ع . تغر الكلب تغورا ( از باب فتح ) : كميز انداخت سگ . و تغر السحاب بالماء : باران ريخت ابر .

تغور

(
taqavvor
) م . ع . بغور آمدن .

تغوط

(
taqavvot
) م . ع . در مغاكى رفتن قضاى حاجت را و غائط كردن .

تغوط

(
taqavvot
) ا پ . - مأخوذ از تازى - غايط و پليدى . و تغوط كردن : پليدى انداختن .

تغول

(
taqavvol
) م . ع . گوناگون شدن يق تقولت المراة اى تلونت . و هلاك كردن .

تغون

(
taqavvon
) م . ع . ستيهيدن بر گناه . و پيش در آمدن . و شجاعت نمودن در جنگ .

تغوية

(
taqveyat
) م . ع . گمراه كردن و دفزك و چغرات گردانيدن شير را .

تغويث

(
taqvis
) م . ع . و اغوثاه گفتن .

تغوير

(
taqvir
) م . ع . بغور شدن . و در زمين فرو شدن آب . و فرو شدن آفتاب . و در نيم روز در آمدن . و در غاثره فرود آمدن . و در نيم روزان رفتن . و خفتن وقت نيم روز . و شكست خوردن . و در گذشتن .

تغويط

(
taqvit
) م . ع . فرو خوردن لقمه را . و لقمهء كلان گرفتن . و دور تك ساختن چاه را .

تغى

(
teq
) م . ع . تغت الجارية الضحك تغى ( از باب نصر ) خواست جاريه كه خنده را بپوشاند و نتوانست . و تغا الانسان : هلاك گرديد انسان .

تغى

(
teq
) ا . ع . خندهء بلند .

تغيب

(
taqayyob
) م . ع . تغيب عنى : ناپديد گشت از من . و در ضرورت شعر تغيبنى گفته شده .

تغيث

(
taqayyos
) ا . ع . فربهى .

تغيث

(
taqayyos
) م . ع . فربه شدن .

تغير

(
taqayyor
) م . ع . تغير عن حاله : بر گرديد از حال خود .

تغير

(
taqayyor
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خروج از حالت طبيعى و تبدل و خشم
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 919 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )