تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 526

مساهمون:

ص٥٢٦
000 ، 700 ، 7 نفر و داراى آبهاى معدنى و محصول غلات و اقسام انگور و پايتخت آن شهر مونيك .

باوين

(
b vin
) ا . پ . سبدى كوچك كه پنبهء رشتنى را زنان در آن نهند .

باه

(
b h
) ا . پ . شوربا و آش و طعام و خوراك .

باه

(
b h
) ا . پ . شهوت و منى .

بأه

(
ba'h
) م . ع . ما باهت له باها ( از باب فتح ) : در نيافتم آن را . مقلوب ما بهات (
bah 'at
) .

باه

(
b h
) ا . ع . نكاح و جماع .

باها

(
b h
) ا . پ . نوعى از طعام .

باهار

(
b h r
) ا . ع . ظرف و خنور . و پهلوى و رامندى كه نوعى از خوانندگى و گويندگى بود .

باهة

(
b hat
) ا . ع . عرصه و ميدان .

باهت

(
b hat
) ا . پ . سنگى سفيد و برنگ مر قشيشاى فضى كه بتازى حجر الضحك گويند و بطور افسانه گويند چون نظر كسى بر باهت افتد بىاختيار بخنده درآيد . و حيران و متعجب .

باهت

(
b het
) ص . ع . دروغ بر بافنده و كسى كه بر كسى دروغ بندد .

باهده

(
b hode
) ص . پ . با حق و محق مقابل بيهده كه ناحق باشد .

باهر

(
b har
) پ . كلمهء مركب از با و هر .

باهر

(
b her
) ا . ع . رگى در پوست سر تا يافوخ .

باهر

(
b her
) ص . ع . قمر باهر : ماهى كه روشنائى آن از روشنائيهاى ستاره‌ها افزون باشد .

باهر

(
b her
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - ظاهر و آشكار و هويدا . و عالى و مشهور . و كلام باهر الانتظام : سخن عالى و نيك ارتباط . و باهر الاقبال : كسى كه اقبالش بيشتر از ساير بود . و باهر الشرف : آنكه شرف او ظاهر و آشكار باشد . و باهر كردن : ظاهر كردن و آشكار نمودن .

باهرات

(
b her t
) ا . ع . كشتيها بدان جهة كه آب را مىشكافند .

باهره

(
b here
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - عالى و آشكار و هويدا و كمالات باهره : كمالات عاليه .

باهشتان

(
b hect n
) ا . پ . درختى است بومى مشرق زمين كه غار نيز گويند و از مشرق زمين اين درخت را بفرنگستان برده و عمل آورده‌اند و برگ و ميوهء آن را كه حب الفار گويند در طب استعمال مىكنند .

باهظ

(
b hez
) ا . ع . بلا و سختى .

باهظ

(
b hez
) ص . ع . امر باهظ : كار دشوار و گران .

باهغ

(
b heq
) ا . ع . بخواب شونده يق هابغ باهغ .

باهك

(
b hak
) ا . پ . شكنجه و سياست و كيستار و آزار .

باهكيدن

(
b hakidan
) ف م . پ . شكنجه كردن و سياست كردن .

باهل

(
b hel
) ص . ع . بىقيد و متردد و بىكار . و شبان بىعصا . و زن بىشوهر و ناقة باهل : ناقه‌اى كه بىپستان‌بند يا بىمهار يا بىنشان گذاشته باشند . بهل (
bohl
) و بهل (
bohhal
) ج .

باهلة

(
b helat
) ا . ع . زن بىشوهر . و قبيله‌اى از قيس غيلان . و هو فى الاصل اسم امراة من همدان نسب ولدها اليها . و از آن قبيله است ابو امامهء باهلى صحابى .

باهم

(
b - ham
) م ف . پ . با معيت و با اتفاق و با اتحاد و با يكديگر . و با هم آمدن : معا آمدن و باتفاق هم آمدن . و با هم شدن : متحد شدن و متفق شدن . و با هم كردن : معا كردن و باتفاق هم كردن . و باهم بآهن كشيدن : در بند و زنجير كردن . و با هم شير و شكر بودن : نهايت محبت و آميزش و دوستى با يكديگر داشتن .

باهم

(
b hom
) ا . پ . باد موافق و باد شرطه و بادى كه از عقب كشتى وزد .

با همان

(
b hm n
) ا . پ . به همان و فلان .

باهمت

(
b - hemmat
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - داراى همت بلند و جوانمرد و باسخاوت .

باهو

(
b hu
) ا . پ . بازو يعنى از آرنج تا شانه . و نمد كناره . و عصا و عصاى مسافر و چوب‌دست شبانان و چوب دست بزرگ .

باهه

(
b he
) ا . پ . تالاب و آبگير حوض . و اسب قوى و زوردار .

باهى

(
b hi
) ص . ع . بيت باه : خانهء خالى بىهيچ چيز .

باهى

(
b hi
) ص . پ . منسوب به باه . و شهوت‌انگيز .

باهية

(
b hiat
) ص . ع . بئر باهية : چاه فراخ دهن .

باهين

(
b hin
) ا . ع . خرمابنى كه پيوسته بر آن غورهء نو و خوشه‌هاى نيم رسيده و رسيده باشد .

باى

(
b y
) ا . خ . پ . موضعى .

بأى

(
ba'y
) م . ع . لغتى است در بأو در جميع معانى .

بايا

(
b y
) ا . پ . بايست و در بايست و ضرورى . و آنچه در كار بوده و محتاج اليه باشد و لازم .

بائت

(
b et
) ص . ع . بيتوته‌كننده و شب گذرانندهء در نزد كسى و البائت على فراش رسول الله صلى الله عليه و آله امير المؤمنين على بن