تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 162

مساهمون:

ص١٦٢
برق و درخش .

ارتحاض

(
erteh z
) م . ع . ارتحض ارتحاضا : رسوا شد .

ارتحال

(
erteh l
) م . ع . ارتحل البعير ارتحالا : سير كرد آن شتر و رفت . و ارتحل القوم عن المكان : كوچ كردند آن قوم . و ارتحل البعير : پالان بر نهاد بر آن شتر .

ارتحال

(
erteh l
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كوچ . و تبديل مكان و انتقال . و رحلت و مرگ . و ارتحال كردن ف ل . : كوچ كردن و مردن .

ارتخ

(
artax
) ص . ع . جلد ارتخ : پوست خشك .

ارتخاخ

(
ertex x
) م . ع . فروهشته شدن . و نرم گشتن . و شوريده راى گرديدن .

ارتخاش

(
ertex c
) م . ع . ارتخش ارتخاشا : مضطرب شد و جنبيد .

ارتخاص

(
ertex s
) م . ع . ارتخصه ارتخاصا : ارزان شمرد آن را . و ارزان خريد آن را .

ارتداء

(
erted '
) م . ع . ارتدت الجارية ارتدادا : چادر برافگند آن كنيزك . و حمايل انداخت آن كنيزك .

ارتداد

(
erted d
) م . ع . برگشتن از دين و جز آن .

ارتداد

(
erted d
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بازگشت . و الحاد و بازگشت از دين . و اعتراض ورد . و ارتداد آوردن و يا كردن و يا نمودن ف ل . : از دين برگشتن و ملحد شدن . و ارتداد كردن ف م . : رد كردن . و بازگردانيدن و بازپس دادن .

ارتداع

(
erted '
) م . ع . ارتدع ارتداعا : باز ايستاد . و برگرديد . و آلوده شد به چيزى .

ارتداغ

(
erted q
) م . ع . ارتدغ ارتداغا : در وحل و خلاب افتاد .

ارتداف

(
erted f
) م . ع . ارتدفه ارتدافا : رديف خود ساخت او را . و سپس وى برنشست . و ارتدف العدو : از پس گرفت آن دشمن را .

ارتدان

(
erted n
) م . ع . ارتدنت المراة ارتدانا : دوك ساخت آن زن .

ارتزاء

(
ertez '
) م . ع . ارتزاه ما له ارتزاء : رسيد او را آن چيز كه مر او را بود . و ارتزا ما له : كم گرديد و نقصان پذيرفت مال او .

ارتزاز

(
ertez z
) م . ع . ثابت بودن به جائى . و پشيمان و ترنجيده شدن . و ارتز البخيل عند المسئلة : بخيلى كرد بخيل هنگام سؤال . و ارتز السهم فى القرطاس : در نشست تير بر نشانه .

ارتزاق

(
ertez q
) م . ع . مرسوم گرفتن لشكر . و روزى يافتن .

ارتساس

(
ertes s
) م . ع . ارتس الخبر فى الناس ارتساسا : فاش گرديد آن خبر در ميان مردم .

ارتساغ

(
ertes q
) م . ع . فراخ شدن . و فراخ گردانيدن . و ارتسغ على عيالك : فراخ گردان نفقه را بر عيال خود .

ارتساف

(
ertes f
) م . ع . ارتسف ارتسافا : بلند گرديد .

ارتسام

(
ertes m
) م . ع . فرمان بردن . و تكبر آوردن . و پناه جستن . و بازداشت خواستن . و دعا كردن . و دعا كردن به چيزى .

ارتسام

(
ertes m
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نقش . و علامت و نشان و رسم . و علامت ممتاز . و ص . هر آنچه مشهور و ممتاز باشد . و نصرت ارتسام : ظفرياب و مشهور و نامدار در فتح و فيروزى . و مودت ارتسام : مشفق و مهربان و خيرخواه . و دوستانه .

ارتسفاف

(
ertesf f
) م . ع . ارتسف ارتسفافا : بلند گرديد .

ارتشاء

(
ertec '
) م . ع . ارتشى ارتشاء : رشوه گرفت و پاره استاند .

ارتشاف

(
ertec f
) م . ع . ارتشف ارتشافا : مكيد آب را و جرعه جرعه نوشيد .

ارتصاع

(
ertes '
) م . ع . ميان دو سنگ كوفتن دانه . و ارتصع به : چفسيد به آن . و ارتصعت اسنانه : پيوسته و باهم نزديك شدند دندانهاى او .

ارتصاق

(
ertes q
) م . ع . ارتصق ارتصاقا : چفسيد . و محكم گرديد .

ارتضاء

(
ertez '
) م . ع . ارتضاه بصحبته و خدمته ارتضاء : برگزيد آن را براى صحبت و خدمت خود .

ارتضاح

(
ertez h
) م . ع . ارتضح من كذا ارتضاحا : عذر خواست از آن .

ارتضاخ

(
ertez x
) م . ع . سخن غير فصيح آوردن . و يقال هو يرتضخ لكنة عجمية اذا نشا معهم ثم صار الى العرب فهو ينزع الى العجم فى الفاظ و لو اجتهد .

ارتضاد

(
ertez d
) م . ع . برهم نهاده شدن رخت يق رضد المتاع فارتضد .

ارتضاع

(
ertez '
) م . ع . ارتضعت العنز ارتضاعا : شير خود را مكيد عنز .

ارتطام

(
ertet m
) م . ع . در كارى افتادن كه نتوان از آن بيرون شدن يق ارتطم عليه امر لم يقدر الخروج منه . و انبوهى كردن چيزى . و در گل افتادن . و بازداشتن پليدى را يق ارتطم الغائط : حبس كرد و باز داشت غائط را .

ارتعاء

(
erte '
) م . ع . ارتعت الماشية ارتعاء : چريد آن ستور .