تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 145

مساهمون:

ص١٤٥

ادس

(
adas
) ا . پ . مر . عدس .

ادسا

(
odes
) ا خ . پ . نام شهرى در روسيه در كنار درياى سياه كه 000 ، 490 نفر جمعيت دارد .

ادساف

(
eds f
) ع . م . غلتبانى كردن .

ادساق

(
eds q
) م . ع . ادسقه ادساقا : پر كرد آن را .

ادسام

(
eds m
) م . ع . ادسم القارورة ادساما : سربند بست آن شيشه را .

ادسق

(
adsaq
) ص . ع . فراخ دهن .

ادسم

(
adsam
) ص . ع . تيره‌گون .

ادعا

(
edde
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - داوو دعوى كارى و يا چيزى . و طلب و خواهانى . و اظهار كردن شخص چيزى را كه در وى نباشد . و خواهانى از كسى چيزى را خواه حق باشد و يا باطل . و ادعا داشتن ف ل . : دعواى حق يا باطل با كسى داشتن . و ادعا كردن ف م . : طلب كردن و يا خواستن از كسى چيزى را خواه بطور حق و يا باطل .

ادعاء

(
edde '
) م . ع . ادعى ادعاء : دعوى كرد بطور حق و يا باطل . و ادعاه : گردانيد او را كه بسوى غير پدر خود خوانده شود . و نيز ادعاء : نسبت و نام خويش پيش حريف گفتن در كارزار .

ادعاث

(
ad ' s
) ع . ج دعث .

ادعاث

(
ed ' s
) م . ع . باقى گذاشتن . و اختيار كردن . و دزدى نمودن . و دور رفتن در سير .

ادعاص

(
ad ' s
) ع . ج دعص و دعص .

ادعاص

(
ed ' s
) م . ع . ادعصه : كشت او را . و ادعصه الحر : كشت او را گرما .

ادعاق

(
ed ' q
) ا . ع . نوعى از دويدن .

ادعاق

(
ed ' q
) م . ع . ادعق الفرس : پاشنه زد بر اسب تا بشتاب و تند رود .

ادعام

(
edde m
) م . ع . ادعم ادعاما : تكيه كرد . و تكيه كرد بر دعامه .

ادعب

(
ad'ab
) ص . ع . رجل ادعب : مرد گول .

ادعج

(
ad'aj
) ص . ع . سياه . و رجل ادعج : مرد سياه چشم .

ادعر

(
ad'ar
) ص . ع . زند ادعر : آتش‌زنه‌اى كه آتش ندهد .

ادعم

(
ad'am
) ص . ع . اسبى كه در سينه و يا در سر سينه‌اش سپيدى بود .

ادعن

(
ad'an
) ص . ع . كلمهء تعجب يق ما ادعنه : چه بىباك است آن .

ادعنة

(
ed'annat
) ا . ع . نرهء بزرگ و كلفت .

ادعنكار

(
ed'enk r
) م . ع . ادعنكر السيل ادعنكارا : ناگاه پيش آمد توجبه . و ادعنكر عليهم بالفحش : ناگاه ببدى پيش آمد بر ايشان .

ادعوة

(
od'ovvat
) ا . ع . چيستان و لغز .

ادعياء

(
ad'i '
) ع . ج دعىّ قوله تعالى :
وَ ما جَعَلَ أَدْعِياءَكُمْ أَبْناءَكُمْ
: قرار نداد پسر خوانده‌هاى خود را پسرهاى خود .

ادعية

(
ad'iat
) ع . ج دعاء .

ادعية

(
od'iyat
) ا . ع . ادعوة و چيستان .

ادعيه

(
ad'ie
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - دعاها . و تحيتها و سلامها . و مباركباد و تهنيت . و تعظيم . و سلام . و ذكر خير . و نياز و عبادت . و تبريك . و راز و نيازى كه پس از نماز با خداى خود كنند . و ادعيهء مأثوره : دعاهائى كه از آن حضرت و ائمهء هدى سلام اللّه عليهم وارد شده باشد .

ادغار

(
eddeq r
) م . ع . قطع كردن با دندانهاى پيشين .

ادغاش

(
edq c
) م . ع . ادغش فى الظلام ادغاشا : در تاريكى درآمد .

ادغاص

(
edq s
) م . ع . ادغصه ادغاصا : پر كرد او را بخشم . و كشش نمود .

ادغال

(
adq l
) ع . ج دغل .

ادغال

(
edq l
) م . ع . در جاى درختناك در آمدن و پنهان شدن در آن . و تباهى آوردن در كار . و ادغل به : خيانت كرد او را . و سخن چينى نمود و سعايت كرد از وى . و ادغل فى الامر : درآورد آن كار را در چيزى كه تباه كند وى را .

ادغام

(
edq m
) م . ع . ادغمهم الحر و البرد : فرا گرفت آنها را گرما و سرما . و ادغم الفرس اللجام : درآورد لگام را در دهن اسب . و ادغمه الله : سياه كند خداى روى او را . و ادغم الحرف فى الحرف : در آورد حرف را در حرف . و نيز ادغام : لقمه را بىآنكه بجايند فروبردن از ترس اينكه ديگران در طعام بر وى سبقت برند .

ادغام

(
edq m
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - يكى از دو حرف قريب المخرج را به ديگرى بدل كردن مانند ادعا كه در اصل ادتعا بوده ؛ تا را بواسطهء قرب مخرج بدال بدل كردند .

ادغام

(
eddeq m
) م . ع . ادغم الحرف فى الحرف : درآورد حرفى را در حرفى .

ادغر

(
adqar
) ا . پ . بادگير و منفذ باد .

ادغم

(
adqam
) ص . ع . اسب ديزه و سياه بينى . الحديث : انه ضحى بكبش ادغم : هو ما يكون فيه ادنى سواد سيما فى اذنيه و تحت حنكه . و كسى كه در بينى سخن گويد . و سياه چرده . و سپيد چرده . ج : دغم .

ادغيمام

(
edqim m
) م . ع . ادغام ادغيماما : برنگ ديزه گرديد .

ادف

(
adaf
) ا . پ . برادرزاده .

ادفأ

(
adfa '
) ص . ع . مرد خيمه‌نشين . و مرد گوژپشت .

ادفاء

(
adfa '
) ع . ج دفء

ادفاء

(
edfa '
) م . ع . چون مهموز باشد يق ادفاه ادفاء : جامهء گرم پوشانيد او را .