تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 147

مساهمون:

ص١٤٧

ادلاث

(
edl s
) م . ع . پوشانيدن .

ادلاج

(
edl j
) م . ع . به اول شب رفتن . و به شب رفتن .

ادلاج

(
eddel j
) م . ع . به آخر شب رفتن .

ادلاس

(
adl s
) ع . ج دلس .

ادلاس

(
edl s
) م . ع . در بقيهء روئيدگى افتادن قوم يق ادلسوا يعنى واقع شدند در باقىماندهء كشت . و ادلست الارض : سبز شد زمين بباقىماندهء كشت .

ادلاع

(
edl '
) م . ع . ادلع لسانه ادلاعا : بيرون كرد زبان خود را . و كذلك ادلع بطنه . الحديث يبعث شاهد الزورمد لعا لسانه فى النار اى مخرجا .

ادلاع

(
eddel '
) م . ع . ادلع لسانه ادلاعا : بيرون آورد زبان خود را .

ادلاف

(
edl f
) م . ع . ادلف له القول ادلافا : زشت گفت او را .

ادلاق

(
edl q
) م . ع . برهم سودن دندانها از شدت سرما . و ادلق الدلق : برآورد شمشير را .

ادلاك

(
eddel k
) م . ع . ادلك الشئى بيده ادلاكا : ماليد آن چيز را بدست خود .

ادلال

(
edl l
) م . ع وسيله جستن . و ناز كردن . و اعتماد كردن بر كسى . و هو يدل به : او اعتماد مىكند به وى . و ادل عليه : گستاخى نمود و جرئت كرد . و ادل فامل : كستاخى نمود پس ملول كرد او را . و ادل بمحبته : از حد در گذشت در محبت وى . و ادل على قرنه : گرفت حريف خود را از بالا . و ادل البازى على صيده : از بالا گرفت باز شكار را . و ادل الذئب : گرگين شد و لاغر گرديد آن گرگ .

ادلة

(
edlat
) ا . ع . شير خفتهء ترش شده و جاءنا بادلة ما تطاق حمضا : آورد ما را شير ترشى كه روى درهم كشيده مىشود از ترشى آن .

ادلة

(
adellat
) ع . ج دليل .

ادلص

(
adlas
) ص . ع . رجل ادلص : مرد بسيار لغزنده . حمار ادلص : خر پشم نو درآورده .

ادلصى

(
adlasiy
) ص . ع . حمار ادلصى خر پشم نورسته .

ادلعى

(
adlaiy
) ا . ع . كير ستبر دراز .

ادلغفاف

(
edleqf f
) م . ع . ادلغف ادلغفافا : پنهان و پوشيده آمد تا بدزدد چيزى را .

ادلم

(
adlam
) ص . ع . سياه از مردم و خر و جز آن . ج : دلم يق فى صفة الناس : لسعتهم عقارب كامثال البغال الدلم اى السود . و ا . پوست سيه . و سيه چردگى . و شير بيشه .

ادلمساس

(
edlems s
) م . ع . ادلمس الليل ادلمساسا : سخت تاريك شد شب .

ادلنظاء

(
edlenz
) م . ع . ادلنظى ادلنظاء : بسرعت رفت و فربه شد .

ادله

(
adelle
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - برهان . و هر چيز كه بدان چيزى را ثابت كنند . و آن چيز كه بدان بر اثبات چيزى اقامه نمايند . و ادلهء شرعيه : برهانهائى كه در محكمهء عدالت و قضاوت اقامه مىكنند . و ادلهء واضحه : برهانهاى بين و آشكارا .

ادلهمام

(
edlehm m
) م . ع . كلانسال شدن . و ادلهم الظلام : كثيف و بسيار سياه شد .

ادلهنان

(
edlehn n
) ع . م . ادلهن ادلهنانا : پير و كلانسال گرديد - لغة فى ادلهمام .

ادلى

(
adli
) ع . ج دلو .

ادليساس

(
edlis s
) م . ع . ادلاست الارض ادليساسا : به گياه كم رسيدند شتران از آن زمين .

ادليلاء

(
edlil '
) م . ع . ادلولى ادليلاء : شتابى كرد .

ادليمام

(
edlim m
) م . ع . ادلام ادليماما : سخت سياه شد . و ادلام الليل : تاريك شد شب .

ادم

(
adm
) ا . ع . پيشواى قوم و روگاه آنها كه بدان آن قوم شناخته شوند و هو ادم اهله : او پيشواى و مقتداى اهل خود است .

ادم

(
adm
) ا . ع . ادم بينهم ادما : ( از باب ضرب ) : اصلاح كرد ميان آنها را و الفت داد . و ادم الخبز : آميخت نان را با نان خورش . و ادم القوم : نان آن گروه را بنانخورش آميخت . و ادمهم ادما ( از باب نصر ) : مقتدا و پيشواى آنها گرديد .

ادم

(
odm
) ا . ع . نانخورش . و هرچه اصلاح طعام كند چون سركه و نمك و جز آن ج : آدام . و نيز ادم : ج آدم .

ادم

(
adam
) ا . پ . ياقوت .

ادم

(
adam
) ا . ع . گور و قبر . و آدم و بشر و انسان . و نام نوعى از خرما . و اخ . چند موضع در عربستان . و نام دهى در صنعاء . و نام چند ناحيه .

ادم

(
adam
) و (
odom
) ع . ج اديم .

ادماء

(
adm '
) ص . ع . مونث آدم . يق بعير آدم و ناقة ادماء : شترى كه موى وى سپيد و چشم آن سياه بود .

ادماء

(
edm '
) م . ع . ادميته ادماء : خون آلود گردانيدم او را .

ادمات

(
adam t
) ع . ج ادمة

ادماج

(
edm j
) م . ع . ادمجه ادماجا : پيچيد آن را در جامه .

ادماج

(
eddem j
) م . ع . ادمج ادماجا :