تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 142

مساهمون:

ص١٤٢

ادبارى

(
edb ri
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كثافت و چركينى .

ادباس

(
edb s
) م . ع . ادبست الارض ادباسا : ظاهر كرد آن زمين روئيدگى را .

ادباق

(
edb q
) م . ع . ادبقه ادباقا : چسبانيد آن را . و ما ادبقه : چه بسيار بر آغالانيده‌تر و چسپنده‌تر است او . و هو ادبق منه : او چسبنده‌تر است از او .

ادب‌آموز

(
adab - mowz
) ص . پ . كسى كه علم و ادب بياموزد و بياموزاند . و ادب‌آموز كردن ف م . : بدرجهء عالى رسانيدن . و مشهور كردن .

ادبانه

(
adab ne
) ص و م ف . پ . با احترام . و باادب . و با آزرم . و باسلوك . و ظريفانه و خوش‌طبعانه . و عاقلانه . و عالمانه .

ادب‌آوازه

(
adab - v ze
) ا . پ . آواز بلند و صاف و رسا .

ادبب

(
adbab
) ص . ع . شتر بسيار موى . الحديث صاحبة الجمل الادبب ينجها كلاب الحواب .

ادبة

(
odbat
) ا . ع . شگفت و عجب . و طعام مهمانى . و طعام كدخدائى .

ادبة

(
adabat
) ع . ج آدب .

ادبخانه

(
adab - x ne
) ا . پ . مكتب و مدرسه . و جاى لازم و مبال .

ادبر

(
adbar
) ا خ . ع . لقب حجر بن عدى و جز آن .

ادبر

(
adbar
) ص . ع . ريش كرده . و پشت داده .

ادبر

(
adbor
) ع . ج دبر و ده‌بر .

ادبس

(
adbas
) ص . ع . طير ادبس : پرندهء سرخ سياه رنگ . و كذلك فرس ادبس . ح : دبس .

ادبساس

(
edbes s
) م . ع . ادبس الفرس ادبساسا : سرخ سياه رنگ گشت آن اسب .

ادبستان

(
adabest n
) ا . پ . دبستان و مكتب و جاى علم و ادب آموختن .

ادب‌گاه

(
adab - g h
) ا . پ . آنجاى از دربار پادشاه كه در آنجا تعظيم و كرنش مىكنند .

ادبيات

(
adabiy t
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - دانشهاى متعلق به ادب . و سلوك . و معرفت و فضل و هنر .

ادبير

(
adbir
) ا . ع . نوعى از مار .

ادبير

(
edbeyr
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ادبار و فلاكت و بدبختى و واژگونى بخت . و كثافت و چركينى - و گاه جهت رعايت قافيه در شعر با ياى معروف نيز خوانند .

ادة

(
eddat
) ا . ع . شگفت و عجب . و كار سخت و زشت . و بلاى عظيم . ج : ادد و ص . داهية ادة : آفت و بلاى بزرگ .

ادثار

(
eddes r
) م . ع . ادثر ادثارا : برگزيد مال بسيار را .

ادثر

(
adsar
) ص . ع . هالك . و غافل .

ادجاء

(
edj
) م . ع . ادجى الليل ادجاء : تاريك گرديد شب .

ادجان

(
adj n
) ع . ج دجن .

ادجان

(
edj n
) م . ع . ادجنوا ادجانا : در باران بسيار درآمدند . و ادجن المطر : پيوسته باريد باران . و ادجن الحمى : پيوسته ماند تب . و ادجن السماء : پيوسته باريد آسمان و ابرناك گرديد . و ادجن اليوم : ابرناك گرديد روز . و ادجن بالمكان : مقيم گرديد در آنجاى .

ادجن

(
adjan
) ص . ع . بعير ادجن : شتر تيره رنگ .

ادجيجاء

(
edjij '
) م . ع . ادجوجى الليل ادجيجاء : تاريك شد شب .

ادجيجان

(
edjij n
) م . ع . ادجوجن اليوم ادجيجانا : ابرناك گرديد روز .

ادحاض

(
edh z
) م . ع . باطل كردن حجت . و لغزانيدن پاى .

ادحاق

(
edh q
) م . ع . ادحقه ادحاقا : راند و دور گردانيد آن را .

ادحال

(
adh l
) ع . ج دحل .

ادحال

(
edh l
) م . ع . ادحل ادحالا : درآمد در نقب و پوشيده شد .

ادحل

(
adhol
) ع . ج دحل .

ادحواء

(
edhev '
) م . ع . ادحوا ادحواء : گسترده گرديد .

ادحوة

(
odhovvat
) ا . ع . جاى تخم نهادن شترمرغ در ريگستان . و جاى چوزه برآوردن آن . ج : ادحية (
adhiat
) .

ادحى

(
odhiy
) و (
edhiy
) ا خ . ع . نام يكى از منازل قمر .

ادحى

(
odhiy
) و (
edhiy
) و

ادحية

(
edhiyat
) ا . ع . جاى تخم نهادن شترمرغ در ريگستان و جاى چوزه برآوردن آن .

ادحية

(
adhiat
) ع . ج ادحوة (
odhovvat
) .

ادخ

(
adaxx
) ص . ع . سياه و كدر .

ادخار

(
edx r
) م . ع . خرد و خوار گردانيدن .

ادخار

(
eddex r
) م . ع . ادخره ادخارا : برگزيد آن را . و يخنى ساخت و يخنى نهاد آن را .

ادخال

(
edx l
) م . ع . ادخلته ادخالا و مدخلا : درآوردم آن را قوله تعالى :
رَبِّ أَدْخِلْنِي مُدْخَلَ صِدْقٍ
اى مدخلا رضيا .

ادخال

(
edx l
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - فرد كردگى . و دخول و فرورفتگى . و سبب دخول - ضد اخراج - و در ميان نهادگى . و نشاندگى .

ادخال

(
eddex l
) م . ع . ادخل ادخالا : درآمد .

ادخالات

(
edx l t
) ج ا . پ . - مأخوذ
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 142 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )