و علف دادن و راندن همهء شتران را . و عزم كردن بر كارى يق اجمعت الامر و اجمعت عليه الحديث : من لم يجمع الصيام من الليل فلا صيام له : قوله تعالى
فَأَجْمِعُوا أَمْرَكُمْ وَ شُرَكاءَكُمْ
اى و ادعوا شركائكم . و قولهم اجمع المطر الارض يعنى فراگرفت باران همهء آن زمين را .
اجماع
(
ejm '
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اتحاد و اتفاق . و انبوهى . و گرد هم آمدنى . و مجلس قانونگذارى . و همآيى . و ا ج . : جمعيت و گروه . و اجماع كردن ف ل . : گرد آمدن .
و باهم همرأى شدن . و متحد گشتن و اتفاق كردن .
اجمال
(
ajm l
) ع . ج جمل (
jamal
) .
اجمال
(
ejm l
) م . ع . اجمل الشحم اجمالا : گداخت آن پيه را . و اجمل فى الطلب : آهستگى كرد در طلب و افراط ننمود .
و اجمل الشيى : گرد آورد آن چيز را پس از پراكندگى . و اجمل الحساب : جمله كرد آن حساب را . و اجمل الصنيعة : نيكو كرد آن كار را . و بسيار كرد آن را . و نيز اجمال :
خوبى كردن . و داراى شتر بسيار شدن مرد .
اجمال
(
ejm l
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خلاصه و اختصار و اجمال كلام : خلاصهء كلام .
اجمالا
(
ejm lan
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - مختصرا و بطور اختصار و بطور خلاصه .
و مختصر كلام .
اجمالى
(
ejm li
) ص . پ . اختصارى و كوتاه و مجمل .
اجمام
(
ejm m
) م . ع . اجم الفرس اجماما : سوارى كرده نشد آن اسب و آسوده گرديد . و نيز اجمام : آسايش دادن ستور را ( لازم و متعدى ) . و اجمم نفسك يوما او يومين : نفس خود را يك دو روز آسايش بده . و اجم الماء : گذاشت آب را تا گرد آيد . و اجم الامر : نزديك شد آن كار . و اجم الفراق : هنگام فراق در رسيد . و اجم الملوك : پيمود پيمانه را بعد پرى .
اجمة
(
ajamat
) ا . ع . نيستان و نيزار . و درختهاى بسيار بهم پيچيده و جنگل و بيشه . و جاى نشيب كه فراهم آمد نگاه آب و رستنگاه نى و كلك باشد . و انبارهاى زير زمينى . ج :
اجم و اجم و اجم و آجام و اجام و اجمات .
اجمع
(
ajma '
) و (
ajmo '
) ا ج . ع . همه و همگى يق جاؤا باجمعهم يعنى آمدند همه .
و هو واحد فى معنى جمع و ليس له منفرد من لفظه . ج : اجمعون مر . ابتع .
اجمعون
(
ajmauna
) و اجمعين
(
ajmaina
) ع . ج اجمع (
ajma '
) .
اجمل
(
ajmal
) ص . ع . جميلتر و رعناتر و خوبتر . و صاحب جمالتر .
اجمود
(
ajmud
) و اجموده
(
ajmude
) ا . پ . كرفس .
اجمير
(
ajmir
) ا خ . پ . نام ايالتى در هندوستان .
اجن
(
ajn
) م . ع . اجن القصار الثوب اجنا : ( از باب نصر و ضرب ) : كوفت آن گازر جامه را .
اجن
(
ajn
) و (
ajan
) م . ع . اجن الماء اجنا و اجونا و اجنا ( از باب ضرب و نصر و سمع ) : برگرديد آن آب از مزه و رنگ .
اجن
(
ajen
) ص . ع . ماء اجن : آب برگرديده رنگ و مزه و آب گنديده .
اجنا
(
ajn
) ص . ع . رجل اجنا : مرد كوزپشت .
اجنأ
(
ajna '
) ص . ع . رجل اجنأ : مرد كوزپشت .
اجناء
(
ajn '
) ع ج جانى و جنا . المثل :
اجناءها ابناءها يعنى اشخاصى كه مرتكب شدند خرابى اين خانه را كسانى هستند كه اين خانه را بنا كردهاند - و گفتهاند اصل مثل جناتها بناتها بوده زيرا كه فاعل بر افعال جمع بسته نمىشود .
اجناء
(
ejn '
) م . ع . چون مهموز باشد بر روى افتادن يق اجنا عليه . و چون يائى بود يق اجنى الشجر : رسيده شد ميوهء آن درخت .
و اجنت الارض : بسيار شد گياه آن زمين .
و بسيار شد سماروغ و مانند آن در آن زمين .
اجناب
(
ajn b
) ع . ج جنب (
janb
) و (
jonob
) .
اجناب
(
ejn b
) م . ع . اجنبه اياه اجنابا : دور داشت آن را از آن . و اجنب فلان : جنب گرديد فلان . و كذلك اجنب ( مجهولا ) . و اجنب القوم : در باد جنوب در آمدند آن قوم .
اجناح
(
ejn h
) م . ع . اجنح اجناحا :
ميل كرد . و اجنحه : ميل داد او را ( لازم و متعدى ) .
اجناد
(
ajn d
) ع . ج جند (
jond
) .
اجناس
(
ajn s
) ع . ج جنس (
jens
) .
اجناس
(
ajn s
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - اقسام و انواع و گونهها . و عموم . و متاع و اموال و اسباب خانه . و اجناس اموال :
اقسام مختلفهء از دولت و مكنت . و اجناس مختلفه : اقسام و انواع مختلفه و گوناگون .
و اجناس كعب بازى : اسباب بازى .
اجناف
(
ejn f
) م . ع . اجنف اجنافا :
ميل كرد از حق . و اجنف فى وصيته : ميل كرد از حق در وصيت خود . و اجناف مختص است به وصيت و جنف در مطلق ميل استعمال مىشود .
و اجنف فلانا . يافت فلان را مايل از حق .
اجنان
(
ajn n
) ع . ج جنن (
janan
) و جنان .