تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 101

مساهمون:

ص١٠١
و سپس اصلع .

اجلحمام

(
ejlehm m
) م . ع . اجلحموا اجلحماما : فراهم آمدند .

اجلخاخ

(
ejlex x
) م . ع . اجلخ اجلخاخا : ضعيف و سست استخوان گرديد . و اجلخ فى السجود : گشاده داشت هر دو بازو را در سجده .

اجلخباب

(
ejlexb b
) م . ع . افتادن .

اجلخمام

(
ejlexm m
) م . ع . گرد آمدن مردم . و سركشى كردن . و بسيار شدن .

اجلد

(
ajlad
) ا . ع . زمين هموار . ج . اجالد .

اجلع

(
ajla '
) ص . ع . آنكه فرج وى هميشه برهنه باشد . و آنكه دندانهاى پيشين وى از لب زيرين بيرون بوده و نمايان بود .

اجلعباب

(
ejle'b b
) م . ع . دراز خفتن . و تيز رفتن . و بسيار شدن . و پراكنده گشتن . و بسيار گرديدن شتران .

اجلعداد

(
ejle'd d
) م . ع . اجلعد اجلعدادا : دراز افتاد .

اجلنخاء

(
ejlenx '
) م . ع . فروخفتن . و نشستن .

اجلنظاء

(
ejlenz '
) م . ع . اجلنظى اجلنظاء : غضبناك شد . و اجلنظى الرجل : بر پشت خوابيد آن مرد و بلند كرد پايهاى خود را . و نيز بر پهلو خوابيد و غلطيد .

اجلنفاع

(
ejlenf '
) م . ع . تناور و فراخ شكم گرديدن .

اجلوّاد

(
ejlevv d
) م . ع . تيز رفتن شتر . و روان شدن باران .

اجلوّاظ

(
ejlevv z
) م . ع . راست شدن . و مستمر گرديدن .

اجله

(
ajlah
) ص . ع . مرد فراخ پيشانى . و گاو بىشاخ .

اجله

(
ajelle
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - مردم بزرگ قدر و جليل الشأن و داراى حشمت و شوكت .

اجلى

(
ajl
) ص . ع . مجلل‌تر و موقرتر . و خوب‌روئى كه موى پيشانى وى رفته باشد . و ا خ . نام موضعى . و ابن اجلى ص . : كسى كه كار وى آشكارا بود .

اجليلاء

(
ejlil '
) م . ع . اجلولى اجليلاء : برآمد از شهرى بسوى شهرى ديگر .

اجم

(
ajm
) ا . ع . هر خانهء چهارگوشهء پهن و هموار .

اجم

(
ajm
) م . ع . اجم الطعام و غيره اجما ( از باب ضرب ) : ناخوش داشت طعام و جز آن را و دلگير شد از آن . و اجم الماء : بگرديد آب از حال خود . و اجم فلانا : باعث شد فلان را بر چيزى كه ناخوش مىدارد آن را .

اجم

(
ojm
) و (
ojom
) و (
ajam
) ع . ج اجمة (
ajamat
) .

اجم

(
ajam
) م . ع . اجم الطعام اجما ( از باب سمع ) : ناخوش داشت آن طعام را . و سير شد از آن . و دلگير شد از مداومت بر آن .

اجم

(
ajam
) ا . پ . - مأخوذ از تازى نفرت . و اجم كردن ف ل . : نفرت كردن .

اجم

(
ojom
) و (
ojm
) ا . ع . قلعه . ج : آجام . و ا خ . قلعه‌اى در مدينهء منوره .

اجم

(
ajamm
) ص . ع . استخوان بسيار گوشت . و مردى كه در جنگ بىنيزه باشد . و گوسپند بىشاخ . و اسبى كه سوار از ميان دو گوش آن نيزه را رد نكرده باشد . وا . فرج زن . و قدح . و بنيان الاجم : بنيان بىكنگره . و الاجم : من القاب اجزء العروض ما كان اعصب معقولا مثل مفاعلتن يرد الى فاعلن . شبه بالكبش الاجم الذى لا قرن له .

اجمأ

(
ajma '
) ص . ع . فرس اجمأ : اسبى كه غرهء كشيده دارد .

اجماء

(
ejm '
) ا . ع . فروهشتگى غرهء اسب و كشيدگى آن .

اجماء

(
ajemm '
) ع . ج جميم (
jamim
) .

اجمات

(
ajam t
) ج . اجمة (
ajamat
) .

اجماج

(
ojm j
) ا خ . پ . - مأخوذ از تركى - بهشت و جنت .

اجماد

(
ajm d
) ع . ج جمد (
jomd
) و (
jomod
) و (
jamad
) .

اجماد

(
ejm d
) م . ع . اجمد الحق اجمادا : ثابت گردانيد حق را . و اجمد فلان : كم‌خير گرديد فلان . و در ماه جمادى درآمد فلان .

اجمار

(
ejm r
) م . ع . اجمر اجمارا : بخور كرد . و اجمر القوم على الامر : گرد آمدند آن گروه بر آن كار . و اجمرت المراة : گره زد آن زن گيسوان را در پس قفا . و اجمر السلطان جيشه : بازداشت آن پادشاه لشكر را در لشكرگاه و بازنگردانيد آنها را . و اجمر فلان : شتافت فلان . و اجمر الفرس : جست در قيد . و اجمر الثوب : بخور داد آن جامه را . و اجمر النار مجمرا : آماده كرد آتش را . و اجمر البعير : هموار گرديد سپل آن شتر و خط ميان دو سلاماى وى باقى نماند . و اجمر النخل : اندازه كرد بار آن خرما بن را پس چيد و جمع كرد آن را . و اجمرت الليلة : پنهان شد در آن شب ماه نو . و اجمر الامر بنى فلان : شامل شد آن كار بنى فلان را . و اجمر الخيل : رياضت داد گروه اسبان را . و گرد آورد آنها را .

اجماع

(
ajm '
) ع . ج جمع (
jom '
) .

اجماع

(
ejm '
) م . ع . متفق شدن . و فراهم آوردن كار و آماده كردن . و حمله كردن چيزى را و سبك گردانيدن . و بستن همهء پستان ناقه را .
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 101 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )