دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 180
انگليس آن را اسپناج مىگويند و از سال 1568 ميلادى معروف گشته است . « 1 » ( 1 ) - فارماكوگرافيا ، ج 2 ، ص 146 . نوع باران خورده اسفناج بهترين آن مىباشد ، زيرا زود هضم مىشود و بهترين تخم آن داراى رنگى مايل به سرخى است . « 2 » ( 2 ) - محيط اعظم ، ج 1 ، ص 151 . قسمت مورد استفاده ، برگهاى اسفناج است . « 3 » ( 3 ) - گياهان دارويى ، دكتر زرگرى ، ج 2 ، ص 721 . * آب اسفناج آب اسفناج به علت دارا بودن املاح معدنى فراوان ، كلروفيل و آهن در تأمين عناصر معدنى و ضرورى بدن ، همچنين سازندگى خون كمك مؤثر مىنمايد و از آن در رفع كمخونىها مىتوان نتايج درمانى گرفت . آب اسفناج در تقويت بيماران در دوره نقاهت و در رفع خستگىهاى جسمانى و روحى اشخاص مسنّ و اطفال ، اثرات مفيد ظاهر مىكند . مخلوط آن با آب هويج يا آب كرفس يا آب علف چشمه ( بولاغ اوتى ) به مقدار مساوى از هر يك ، خواص درمانى قاطع به وجود مىآورد . « 4 » ( 4 ) - همان ، ج 1 ، ص 678 . ضرر و اصلاح : تخم اسفناج مضر طحال است و مصلحش گل مختوم است . « 5 » ( 5 ) - محيط اعظم ، ج 1 ، ص 151 . براى اشخاص سرد مزاج مضر است و مصلح آن روغن زرد مىباشد . « 6 » ( 6 ) - بستان المفردات ، ص 82 . تركيبات شيميايى : اسفناج تازه داراى 93 درصد آب ، مواد آلبومينوئيدى ، مواد چرب ، مواد قندى ، كلروفيل ، ليسيتين ، سكرتين ، يد ، فسفر ، آهن ، ارسنيك ، املاح پتاسيم و كلسيم و مخصوصا اكسالاتها است . اسفناج را از نظر تركيب شيميايى و تأثيرى كه در بدن مىنمايد ، مىتوان شبيه « ترشك » دانست . « 1 » ( 1 ) - گياهان دارويى ، دكتر زرگرى ج 2 ، ص 721 . اسفناج داراى ماده لعابى و نيترات است و توسط كوبنگ مواد شيميايى آن به شرح زير تجزيه شده است : آب 47 / 88 درصد ، nitrogenous matter 49 / 3 درصد ، چربى 58 % ، قند 10 % ، fibre 93 ? ، خاكستر 09 / 2 % و mitroeen anaydrous 94 / 4 درصد مىباشد . « 2 » ( 2 ) - فارماكوگرافيا ، ج 2 ، ص 146 .