كارهاى بيش از توان خود همّت گمارند . 42
پارهاى از آن روايات چنيناند : از امام صادق عليه السلام است كه
« هر كس با سلطانى ستمگر درافتد و گرفتار رنجى شود پاداشى ندارد و خداوند به او صبر عطا نخواهد كرد . » و نيز از اوست كه : « روا نيست كه مؤمنان خود را به ذلّت افكنند . » پرسيدند : به ذلّت افكندن چگونه است ؟
گفت : « پانهادن به كارى كه برتر از توان آدمى است . » و چون از او پرسيدند كه پس آن حديث نبوى كه مىگويد « برترين جهاد كلمهء عدل است در روى پيشواى ستمگر » به چه معناست فرمود : « آن براى كسى است كه معروف و منكر را مىشناسد و مىداند كه سلطان از او مىپذيرد . » 43
فيض همچنين ، حكايات بسيارى را كه غزّالى از علما و صالحان سلف در ستيز كردن و درشت سخن گفتن با ظالمان و شهيد شدنشان آورده ، همه را جز يكى حذف كرده چرا كه در آنها خلوص و صفايى نديده و همه را زادهء شهوات پنهان و كبر خفى و انگيزهء جاهطلبى و محبوبيتجويى ديده است . به علاوه كه شبههء تمرّد فرمان الهى و خود را بيهوده به هلاك افكندن نيز در آنها مىرفته است . 44 غزّالى مىآورد كه از ابوداود طائى پرسيدند :
اگر كسى امراى روزگار را امر به معروف و نهى از منكر كند بر او چه خواهد رفت ؟ گفت : مىترسم با شمشير جوابش را بدهند . گفتند : اگر از شمشير هم باك نداشته باشد ؟ گفت : مىترسم گرفتار آن درد پنهان شود
فيضنامه ( فارسى ) — صفحة 442
مساهمون: محسن ناجي نصرآبادى
ص٤٤٢