خود مىكشد و به سوى بىنهايت پيش مىبرد .
عددى است ، كه هر كس ، چه رياضيدان و چه بىسواد ، درك عظمت آن را مىكند و به گستردگى و ابهتش آشنا مىشود .
آرى علم خدا از اين هم بالاتر است ، علمى است نامحدود و بىنهايت . علمى است كه قلمرو آن سرتاسر جهان هستى است و گذشته و آيندهء تاريخ ، عالم و همه اسرار و رموز و حقايق را در بر مىگيرد . « 1 »
سيّد قطب در تفسير اين آيه چنين مىگويد :
« [ اين آيه ] علم محدود بشرى را در مقايسه با علم نامحدود و نامتناهى الهى به تصوير كشيده و با ارائه مثالى محسوس كه از خصائص تعابير قرآنى در تصويرگرائى اشياء است آن را به محدوده فكر ناقص بشر نزديك ساخته است .
. . . دريا بيشترين و گستردهترين چيزى است كه بشر آن را مىشناسد ، همچنين بشر هر چه را كه مىخواهد بنگارد ، از مركّب بهره مىجويد و بوسيله آن تمامى علوم خود را - كه به گمان خود فراوان است ! - به رشته تحرير در مىآورد .
قرآن ، دريا را با گستردگى و ژرفايش براى ايشان چون مركّبى ترسيم نموده است ، كه بخواهند تا با آن كلمات الهى را كه نشانگر علم الهى است به رشته تحرير درآورند ، اما اين دريا تمامى مىپذيرد ، حال آنكه هنوز كلمات الهى تمامى نپذيرفته است . سپس از درياى ديگرى كمك مىگيرند ، امّا آن نيز به همين سرنوشت گرفتار مىشود ، سپس درياى ديگر و . . . و كلمات الهى هنوز در انتظار مركبهايى است كه آن را رقم زند .
و اين چنين با ارائه تصويرى محسوس و حركتى پويا ، معناى غير محدود را به انديشههاى محدود بشرى نزديك مىنمايد .
اساسا معانى كلّى و مجرّد تا زمانى كه به صورت محسوس و ملموس ارائه نگرديده ، براى
هامش
( 1 ) . تفسير نمونه ، ج 12 ، ص 574 و 575 . با تلخيص .