تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ قرآن ( فارسى ) — صفحة 374

مساهمون:

ص٣٧٤
داده ، استنباط مىشود كه مصحف على ( ع ) در خاندان حسين و نزد امام جعفر صادق ( ع ) وجود داشته است « 33 » . اضافه بر آن ، نوشته‌هاى ديگرى را هم به خط على ( ع ) نسبت داده‌اند . مثلا در سال 734 ه يكى از علويان نوشته‌اى از آن دعاى قنوت معروف را عرضه مىكرد كه به شهادت عقبة بن عامر به خط على ( ع ) بوده است « 34 » . در كتب شيعه ، كتاب جفر و جامعه و مصحف فاطمه ( ع ) نيز از تأليفات على ( ع ) شمرده مىشود . در كتب عامه نيز به صحيفهء نوشته‌اى از او ( ع ) اشاره مىشود « 35 » . به غير از شهادات فوق ، گواهىهاى ديگرى نيز از اين مصحف در دست داريم . ابن النديم مىگويد : « من در زمان خودمان نزد ابو يعلى حمزهء حسنى مصحفى ديدم كه اوراقى از آن ريخته بود . اين مصحف به خط على بن ابى طالب بود كه بنى حسن آن را در مرور زمان به ميراث برده بودند « 36 » » . چون ابن النديم الفهرست را ظاهرا حدود 377 هجرى تأليف كرده ، اين خود نشان مىدهد كه نسخه‌اى از اين مصحف تا اواخر قرن چهارم هجرى نزد بنى حسن نيز بوده است . در سال 516 هجرى مأمون بطائحى وزير فاطمى دستور داد مصحفى را كه به خط امير مؤمنان على بن ابى طالب ( ع ) در جامع عتيق مصر بود زراندود نمايند « 37 » . پس تا قرن ششم هم نسخه‌اى بدين نام در جامعهء مصرى وجود داشته است . جمال الدين داودى معروف به ابن عنبة ( م 828 ) از سادات حسنى نيز از مصاحف چندى كه به خط على ( ع ) نوشته شده خبر مىدهد « 38 » . در آستانهء نجف نيز گويا چنين مصحفى وجود داشته كه گويا بعدها آتش بدان سرايت كرده است « 39 » . همچنين گفته‌اند در كتابخانهء ايا صوفيه مصحفى به خط على ( ع ) در دو مجلد بوده است . از نجف خبر ديگرى داريم كه معلوم نيست مربوط به همين نسخه است يا نظير آن . مرحوم مجتهد زنجانى مىگويد : من در ماه ذى الحجهء 1353 ه . ق . در
هامش
( 33 ) فهرست ابن نديم 30 . ( 34 ) لغة العرب كاظم دجيلى 2 : 521 ، المكتبة الجغرافية العربية 7 : 296 ، از مذاهب التفسير الاسلامى 298 . ( 35 ) تقييد العلم خطيب بغدادى 89 . ( 36 ) فهرست 30 تجدد . ( 37 ) خطط مقريزى 1 : 480 . ( 38 ) عمدة الطالب فى نسب آل ابى طالب : 4 چاپ سنگى بمبئى . ( 39 ) المذاهب التفسير الاسلامى 299 .