بسيط باشد ، يعنى همهء اجزاى آن متشابه باشد و الّا قابل خرق خواهد بود و مستلزم حركت به سوى لا شىء و ناچيز مىشود كه اين محال است ، و چون همهء اجزاى آن ، متشابه است ، بعضى از آن اقتضاى بالا و بعضى اقتضاى پايين نكند ، بلكه همهء آن بالا است و پايين آن ، دورترين نقطه از آن است ، كه همان مركز كرهء فلك است ؛ پس در اصل ، تنها دو جهت وجود دارد : جهت بالا كه نهايت آن ، مقعّر فلك محيط است و جهت پايين كه مركز اين كره است ، و ساير جهات نسبى و ناپايدارند . يعنى مثلا طرف راست و چپ كسى با تغيير جهت ، متغير مىشود امّا بالا و پايين او ثابت است .
جهل مركب :
« و الجهل المركّب هو عدم العلم بالحقّ مع اعتقاد نقيضه » .
( مجموعهء مصنّفات ، ج 1 ؛ تلويحات ، ص 88 ) جهل مركب ، عبارت است از ندانستن حقّ ، در حالى كه به ضدّ آن ، كاملا معتقد باشد .
و يا بىاعتقادى نسبت به آنچه حق است همراه با اعتقاد به آنچه ناحق است .