تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ اصطلاحات آثار شيخ اشراق ( فارسى ) — صفحة 127

مساهمون:

ص١٢٧

ثقيل مطلق :

« . . . و زمين « ثقيل مطلق » است كه قصد غايت زيرى دارد و آب ، ثقيل به نسبت است . و دليل بر آنكه زمين سنگين‌تر است از آب ، آن است كه قدرى خاك در آب اندازيم به زير نشيند و آب هرآينه بايد كه روى زمين ايستد . . . » . ( مجموعهء مصنّفات ؛ پرتونامه ، ص 17 ) عناصر اربعه را به چهار نوع گرم و خشك و گرم و تر و سرد و خشك و سرد و تر تقسيم كرده‌اند كه به ترتيب عبارت‌اند از آتش ، هوا ، آب و زمين . زمين را ثقيل مطلق و آتش را « حفيف مطلق » خوانده‌اند و از دو عنصر ديگر ، آب را ثقيل نسبى و هوا را حفيف نسبى گفته‌اند .