تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى ) — صفحة 1024

مساهمون:

ص١٠٢٤

* ( 502 - تولد حسنعلى خان گروسى امير نظام ) *

وى فرزند محمد صادق خان بن حاج نجفقلى خان بن محمد امين خان بن حسينعلى خان ابن لطف‌على خان بن محب‌على خان بن علىمحمد خان است . در « تاريخ نائين 4 : 182 » شرحى نوشته كه با ملاحظهء بعضى از مواضع ديگر بخلاصه اين مىشود كه علىمحمد خان مرقوم در سنه 980 در 23 سالگى در ميانه بحضور شاه‌طهماسب رسيده و در ركاب آن شاهنشاه عادل و مرشد كامل ارادت بهم رسانيده و در عداد قزلباش درآمد و فرزندش محب‌على خان از خدمهء مقرب شاه‌عباس كبير و سركردهء ايل كبودوند و حاكم كروس بود . و فرزندش لطف‌على خان در عهد شاه سليمان صفوى حاكم قم بوده . و فرزندش حسينعلى خان ايشيك آقاسى نادر شاه بوده . و فرزندش محمد امين خان در زمان كريم خان حاكم كرمان بوده . و فرزندش حاج نجفقلى خان در زمان فتحعلى شاه حاكم اردبيل و بيگلربيكى تبريز بوده ، و در سنه 1224 در ايام محاربه روس و ايران از سردارهاى قشون نايب‌السلطنه بوده ، و دو پسر داشته : يكى حاج ميرزا محمد عليخان كه در ( 1314 ) بيايد ، و ديگر محمد صادق خان پدر صاحب عنوان ، و او حاكم ولايت كروس كه وطن اصلى ايشان است بوده . و صاحب عنوان در اين سال در قصبهء بيجار كه دارالحكومهء كروس است متولد شده ، و شرح احوالش در « المآثر و الآثار : 188 » و « مجله يادگار ، سال 3 ش 76 » نوشته ، و از آنها چنين برآيد كه : وى در هفت‌سالگى بلوازم درس و تحصيل پرداخته و در علوم عربيت و ادبيت و بعضى از علوم و فنون ديگر مهارتى بهم رسانيده تا از رجال بزرگ دولت ناصر الدين شاه گرديد و در تتبع در اشعار عرب و عجم و ضبط تواريخ و حسن خط و صنعت انشاء بمقامى عالى رسيد ، و در سنه 1253 از تحصيل دست كشيده و سرهنگ فوج گروس شد و بهمراهى محمد شاه بهرات رفت ، و در حدود 1300 بپاداش خدمت در دفع فتنه شيخ عبيد اللّه كرد بعد از فوت علاء الدوله لقب امير نظام يافت و چيزى نشد كه در حدود همين 1300 در موقعى كه حكومت كرمان را داشته