43 / 4 و چون اراده و ميل به مراد و مقصود از جهت اختصاص دادن و يا ترتيب و يا آشكار كردن و يا پنهان نمودن است و نهايت طلب آن ظهور كمال اسمائى به واسطهء اين ترتيب و به حكم اين ظهورى كه از خصوصيات علم است مىباشد ، از اين روى اراده داخل در علم و پديد آمدهء از آن است .
44 / 4 و چون حقيقت قول ( كلام ) نفسى است كه برانگيخته شده از باطن نفس كشنده مىباشد و فراگير معنايى كه ظهور خود را و متعيّن شدن به حسب مرتبه و يا مراتبى كه در خارج « مخارج » ناميده مىشود درخواست دارد ، لذا از حيث اين طلب و درخواست داخل در اراده است .
45 / 4 و چون قدرت عبارت است از تمكّن و نفوذ بر تأثير و اثربخشى در آشكار كردن آنچه كه آشكارى مىطلبد ، لذا داخل در قول ( كلام ) و برانگيختهء از آن است .
46 / 4 و چون جود و بخشش عبارت از تمكّن و توانايى بر قبول اقتضاى بذل و ايثار از جهت ذات و صفت ؛ به هرچه كه در او از كمال و نفع براى هرچه كه استحقاق آن را از جهت حال و يا سئوال دارد مىباشد ، لذا از جهت تمكّن داخل در قدرت و منشعب از آن است .
47 / 4 و چون اقساط ( دادگرى ) بذل و بخشش بهره و نصيب هرچه كه داراى قسط و عدالت استعدادى است مىباشد ، بدان از جود آنچه را كه مىبخشد مىپذيرد ؛ لذا داخل در جود است و از آن پديد آمده است .
48 / 4 اين چگونگى ترتّب ( اسماء ) ائمهء هفتگانه است به تفصيل ، و موضع جمع تمام اين اسماء ظاهر كلمهء اسم « الله » از دو جهت است : جهت وجود و جهت حقايق معين آنها ( موجودات ) چون حقيقتى كه عين تعيّن دوم است ويژهء ظاهر كلمهء اسم « الله » است كه موضع جميع تمام حقايق اصلى و فرعى و كونى و الهى مىباشد .
49 / 4 و ظاهر اسم « رحمان » موضع و مجمع آنها از يك جهت - يعنى وجود - مىباشد ، چون رحمت شامل عين وجود است .
50 / 4 و اسم « حى » جامع آنها از حيث كمال فراگير است .
51 / 4 و « عليم » از حيث عموم تعلق .
مصباح الأنس ( پيوند استدلال و شهود در كشف اسرار وجود صدرالدين قونوى ) ( فارسى ) — صفحة 339
مساهمون: محمد بن حمزة الفناري ( ابن الفناري )
ص٣٣٩