آنها نمىباشد ، با اين كه احاديث اسم اعظم دلالت داخل بودن در آنها را دارد ؛ ولى خداوند آنها را - جز بر نبى و يا ولى - پوشانيده است ، و به زودى سخن حضرت شيخ قدس سره را در اينباره خواهى شنيد .
829 / 3 و اما احصاء و شمردن آنها يكى يكى ؛ در دو روايت مختلف از ابو هريره آمده و و احمد بيهقى ( صاحب سنن ) گفته كسى روايت كرده كه در روايتش ضعف و سستى مشهود است ، و ابو عيسى ترمذى ( صاحب سنن ) به چيزى از اين اشاره دارد ؛ و همينطور غزالى هم گفته .
830 / 3 و اما ( پاسخ سئوال ) سومى اين كه : تمثيل اسماء به صفات بر اين پايه است كه آنها اصول تعيّناتاند كه به واسطهء تعلقات حاصل مىشوند ، و دلالت متعيّنات بر مطلق پيشين به سبب دلالت تعيّنات است ، پس آنها سزاوار به تمثيلاند ؛ و اگرچه ( تمثيل ) به متعيّنات نيز ( چنان كه در جدول گفته شده ) درست است .
831 / 3 و مناسب مقام چيزى است كه حضرت شيخ قدس سره در شرح احاديث اسم اعظم بيان داشته ، چون در بيان او فوايد عالى و بهرههاى وافى است ، گفته : آنچه را كه شهود كامل مىرساند اين است كه حق تعالى به اعتبار اطلاقش هيچ حكمى چه به سلب و يا اثبات و يا حصر و محدوديت - در آن جمع ( اطلاقى ) و يا غير آن - بر او تعيّن نمىپذيرد ، مانند تعقل اقتضاى ايجاد و يا مبدئيت ، بلكه او را ( در آن مقام ) تحقق و ثبوت به تمام احكام و اوصاف مىباشد ، و همگى اينها از حيثيت تعيّن مشتمل بر تمام تعيّنات و اعتباراتاند و نسبت وحدت و كثرت از او منشعب مىشود ، پس نه در او حصر و محدوديتى است و نه تنزيه و دور بودنى از حصر و محدوديت ، بنابر اين همه آنجا هستند و در آنجا نه كل است و نه جزو و نه آنجايى ، و خداوند به اين مطلب آگاهى داده و فرموده :
وَ هُوَ مَعَكُمْ أَيْنَ ما كُنْتُمْ
، يعنى : هر كجا هستيد او با شما است ( 4 - حديد ) و :
بِكُلِّ شَيْءٍ مُحِيطٌ
، او به هر چيزى احاطه دارد ( 54 - فصلت ) او به ظاهر هر ذره و آنچه كه از آن كوچكتر است ؛ و نيز به باطن آن احاطه دارد ، با اين كه با هر چيزى به حسب آن چيز است ، و شكى نيست كه همراه هرگاه مقيّد الذات باشد ملازم هم با تقييد او را همراه است ، از اين روى فرمود :
أَيْنَ ما كُنْتُمْ
، يعنى هرگونه كه هستيد ، جز آنكه اين