تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ اسلام ( از جاهليت تا رحلت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله وسلم ) — صفحة 47

مساهمون:

ص٤٧

يكى از منابع درآمد آنها غارت و چپاول بود ؛ وقتى كه به قبيله‌اى يورش مىبردند ، شتران آنان را به يغما برده ، زنان و كودكانشان را اسير مىكردند . قبيلهء ديگرى نيز به همين كيفيت در كمين آنها مىنشست و در فرصت مناسب ، همين بلا را برسر آنان مىآورد . وقتى دشمنى نمىيافتند ، به جان هم مىافتادند ، چنان‌كه قطامى - شاعر عصر اول اموى - ضمن اشعارى در اين زمينه چنين مىگويد : كار ما غارتگرى و هجوم به همسايه و دشمن است ، و گاهى اگر جز برادر خويش ، كسى را نيابيم ، او را غارت مىكنيم . « 1 » در آن ايام ، جنگهايى كه اساس آن قصاص و خونخواهى بين دو قبيلهء اوس و خزرج بود ، چنان در يثرب ( مدينه ) شدت و توسعه يافته بود كه كسى جرأت نداشت از حوالى حصار يا حدود استحكامات خويش دور شود . اين جنگجويىها زندگى عرب را فلج كرده ، آنان را از پاى درآورده بود . خداوند در قرآن ، اين وضع خونبار آنان را يادآورى مىكند و از پيوند برادرى كه در پرتو اسلام بين آنان برقرار گرديد ، چنين ياد مىكند : . . . و نعمت [ بزرگ ] خدا را بر خود به خاطر بياوريد كه چگونه دشمن يكديگر بوديد و او در ميان دلهاى شما پيوند الفت ايجاد كرد ، و به بركت نعمت او با هم برادر گشتيد ، و شما بر لب گودالى از آتش بوديد ، خدا شما را از آن نجات داد . خداوند آيات خود را چنين براى شما روشن بيان مىكند ، شايد پذيراى هدايت شويد . « 2 »

ماه‌هاى حرام

تنها در ماه‌هاى حرام ( ذيقعده ، ذيحجه ، محرم و رجب ) به حكم سنت ديرينه كه يادگار حضرت ابراهيم و اسماعيل و از بقاياى تعاليم آنها بود « 3 » به پاس اين ماهها ، خود به خود در

هامش
( 1 ) . واحيانا على بكر اخينا اذا مالم نجد الا اخانا . ( احمد امين ، پيشين ، ص 9 ؛ فيليپ حتى ، پيشين ، ص 35 ؛ حماسة ابىتمام حبيب اوس الطائى ( كلكته : مطبع ليسى ، 1895 م ، ص 32 . )
( 2 ) . آل عمران ( 3 ) : 103 .
( 3 ) . سيدمحمدحسين طباطبايى ، تفسيرالميزان ( بيروت : مؤسسةالاعلمى للمطبوعات ، ط 2 ، 1391 ه . ق ) ، ج 9 ، ص 272 .