تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ اسلام ( از جاهليت تا رحلت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله وسلم ) — صفحة 325

مساهمون:

ص٣٢٥

سپاه اسامه

قبلًا خوانديم كه در سال هشتم هجرت ، و در جنگ موته كه يكى از سه فرمانده آن زيدبن‌حارثه بود ، ارتش اسلام در جنگ با روميان شكست خورد و هر سه فرمانده آن و تعدادى از سربازان اسلام به شهادت رسيدند . در سال نهم نيز رسول خدا با ارتش اسلام تا سرزمين تبوك پيشروى كرد ، اما عملًا جنگى رخ نداد و عمليات در حدّ يك مانور نظامى قدرتمند به انجام رسيد . با توجه به اين سوابق ، موضع خصمانهء امپراتورى روم و قدرت نظامى آن همواره مايهء نگرانى پيامبر اسلام بود و او پيوسته در انديشهء رويارويى با روميان بود ، از اين‌رو حضرت پس از بازگشت از حجةالوداع و ورود به مدينه ، سپاهى به فرماندهى اسامه پسر زيدبن‌حارثه ترتيب داد و از وى خواست تا سرزمين ابْنى « 2 » ( محل شهادت پدرش ) پيشروى كند و با روميان بجنگد . رسول خدا پرچم فرماندهى را به اسامه « 3 » سپرد و دستورها و توصيه‌هاى لازم نظامى را صادر نمود . و او « جُرْف » « 1 » را اردوگاه قرار داد تا بقيهء سپاه نيز گرد آيند . « 2 » در اين سپاه سران مهاجر و انصار از جمله ابوبكر ، عمر ، ابوعبيدهء جرّاح ، سعدبن‌ابىوقاص ، « 3 » عبدالرحمن بن عوف ، طلحه ، زبير ، اسَيْدبن‌حُضَير و بشيربن‌سعد ، « 4 » ( ابوالأعور )

هامش
( 2 ) . ابْنى بر وزن دُنيا ، ناحيه‌اى از سرزمين سوريه ميان عسقلان و رمله در نزديكى موته است . ( حلبى ، السيرةالحلبية ( بيروت : دارالمعرفة ) ، ج 3 ، ص 227 . )
( 3 ) . سنّ اسامه را در آن زمان 17 ، 18 يا 19 سال نوشته‌اند و در هيچ يك از منابع تاريخى بيش از 20 سال ضبطنشده است .
( 1 ) . محلى در سه ميلى مدينه در سمت شام .
( 2 ) . ابن‌سعد ، الطبقات‌الكبرى ( بيروت : دار صادر ) ، ج 2 ، ص 190 ؛ شيخ عبدالقادر بدران ، تهذيب تاريخ دمشق ، تأليف حافظ ابن‌عساكر ( بيروت : دار احياءالتراث العربى ، 1407 ه . ق ) ، ج 1 ، ص 121 ؛ زينى دحلان ، السيرةالنبوية و الأثار المحمدية ، ج 2 ، ص 138 ؛ حلبى ، پيشين ، ص 227 .
( 3 ) . ابن‌سعد ، پيشين ، ص 190 ؛ حلبى ، السيرةالحلبية ( بيروت : دارالمعرفه ) ، ج 3 ، ص 227 ؛ زينى دحلان ، السيرةالنبوية و الأثار المحمدية ، ج 2 ، ص 138 .
( 4 ) . ابن‌ابىالحديد ، شرح نهج‌البلاغه ، تحقيق محمد ابوالفضل ابراهيم ، دارالكتب العربية ، ج 6 ، ص 52 ، به نقل ازسقيفهء ابوبكر احمد بن عبدالعزيز جوهرى .