تاريخ اسلام ( از جاهليت تا رحلت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله وسلم ) — صفحة 318

استشهاد به سخنان اديبان و لغت‌شناسان بزرگ ، بىپايگى اين سخن را اثبات كرده و نشان داده كه در هر سه عرصه ، كاربرد مولى به معناى اولى رايج و شايع است . به‌عنوان نمونه مولى در آيات ياد شده در زير ، به حكم سياق آنها و جهات ديگر ، نمىتواند معنايى جز ولىّ ، متولّى امر و صاحب اختيار داشته باشد : « فَاليَوْم لا يُؤْخَذُ مِنْكُمْ فِدْيَةٌ وَ لا مِنَ الَّذِينَ كَفَرُوا مَأْويكُمُ النَّارُ هِيَ مَوْليكُمْ وَ بِئْسَ المَصِيرُ « 2 » * وَ اعْتَصِمُوا بِاللَّهِ هُوَ مَوْليكُمْ فَنِعْمَ المَوْلى وَ نِعْمَ النَّصِيرُ « 3 » * ذلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ مَوْلىَ الَّذِينَ آمَنُوا وَ أنَّ الكفِرِينَ لا مَوْلى لَهُمْ « 4 » * بَلِ اللَّهُ مَوْليكُمْ وَ هُوَ خَيْرُ النصِرِينَ « 5 » * قُلْ لَنْ يُصِيبَنا الَّا ما كَتَبَ اللَّهُ لَنا هُوَ مَوْلينَا « 6 » * يَدْعُوا لَمَنْ ضَرّهُ أَقْرَبُ مِنْ نَفْعِهِ لَبِئْسَ المَوْلى وَ لَبِئْسَ العَشِير . » « 7 » مفسرّان « مولى » را در اين آيات ، به همين معنا تفسير كرده‌اند . در حديث نيز آمده است : أيّما امرأة نكحت به غير إذنِ مولاها فنكاحها باطل « 1 » و محدثان و فقها ، مولى را در اين حديث متولّى امرِ زن تفسير كرده‌اند . علّامه امينى بيست و هفت معناى محتمل براى « مولى » بر شمرده و اثبات كرده است كه ارادهء بعضى از آنها در خطبهء پيامبر مستلزم كذب ، ارادهء يكى از آنها مستلزم كفر ، بعضى ديگر غيرممكن و برخى لغو و بىفايده ، يا سخيف است و تنها مىتوان « أَوْلى بالشَّىء » را اراده كرد . « 2 »