اختناق بود . شايد هدف پيامبر اسلام ، علاوه بر دور كردن مسلمانان از محيط فشار و شكنجه ، اين بوده كه پايگاهى در حبشه براى اسلام و بر ضد مخالفان اين آيين به وجود آورد و چنان‌كه مىدانيم ، اقامت مهاجران در حبشه خالى از تأثير تبليغى نبوده است . چنان‌كه نجاشى ، پادشاه حبشه ، اسلام را پذيرفت و ارتباطهايى با پيامبر اسلام برقرار كرد . « 1 » گويا نگرانى قريش هم بيشتر از اين ناحيه بوده است كه اقدام به اعزام نماينده كردند . پاره‌اى از اسناد و شواهد نشان مىدهد كه پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله اوضاع و اخبار مهاجران را پىگيرى مىكرد ، چنان‌كه گزارش ارتداد و مرگ عبيدالله‌بن‌جحش ( يكى از مهاجران ) را دريافت كرد . « 2 » اين بار اقامت مهاجران در حبشه طول كشيد . در اين مدت 11 نفر از آنها در آن كشور درگذشتند . 39 نفر پيش از هجرت رسول خدا ، به مكه برگشتند . 26 مرد و چند زن نيز ، پس از هجرت پيامبر و پس از جنگ بدر ، به مدينه بازگشتند . آخرين گروه به سرپرستى جعفربن‌ابىطالب ، در سال هفتم هجرت ، باز گشتند و پس از پايان جنگ خيبر ، در اين محل به حضور پيامبر اسلام رسيدند . « 3 »

بنابر قول مشهور در ميان مورّخان شيعه ، حضرت فاطمه در سال پنجم بعثت ، در مكه تولد يافت . « 4 » او كوچك‌ترين فرزند پيامبر از همسرش خديجه بود و بعد از هجرت ، در مدينه با