و يا منشأ آن تعميه و تقلب و فريب دادن است كه خود ميدانند مفسدند ولى براى خدعه و فريب ديگران خود را مصلح قلمداد ميكنند و اين از همان شاخ و برگهاى نفاق است كه در دل آنان ريشه دوانيده است و در ذيل آيه
يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ الَّذِينَ آمَنُوا
آن را بيان نموديم و صلاح و فساد از امور مقول بتشكيك و ذى مراتب است و مرتبه اعلاى صلاح مخصوص پيغمبر اكرم صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم و خاندان پاك آن سرور است و ديگران بهر مرتبه از صلاح باشند از پرتو فيوضات و بركات و اصلاحات آنان هستند چنانچه در زيارت جامعه است
« بكم اخرجنا اللَّه من الذلّ و فرّج عنّا غمرات الكروب و انقذنا بكم من شفا جرف الهلكات و من النار ، بابى انتم و امّى و نفسى بموالتكم علّمنا اللَّه معالم ديننا و اصلح ما كان فسد من دنيانا »
و غير اينها از فقرات ديگر آن كه همه شاهد و گواه بر اين مطلب است .
« مورد چهارم »
در بيان جمله
« أَلا إِنَّهُمْ هُمُ الْمُفْسِدُونَ »
:
كلمه الا براى تنبيه است ، منافقين از اين فكر باطل و توهم نابجا كه گمان نمودهاند مصلح ميباشند ، و تنبيه مؤمنين از مخادعه آنان كه خود را از فساد و ضرر آنها حفظ كنند و بدانند اين چنين اشخاصى كه به ظاهر دم از صلاح ميزنند مفسدانند و اين جمله متضمن چندين تأكيد است : الا تنبيهى ، انّ كه براى تأكيد و تحقيق است ، ضمير فصل كه براى تأكيد است ، جمع محلّى بالف و لام كه افاده عموم مىكند تعبير بجمله اسميّه كه مفيد ثبات و دوام است ، و از اين تأكيد استفاده مىشود كه جميع انحاء فساد باعلا مراتب آن منحصر و ثابت و محقّق براى اين منافقين است