باشد كه به عربى عقيم گويند و بر زنى كه از پيرى « 1 » حامله نشود نيز اطلاق كنند .
فالكباز
- يعنى فالگير كوچه و بازار .
مثالش اخسيكتى گويد :
بيت
چشم بر حكم قضا دار كه احكام نجوم * هست فالى كه زند وقت خطر فالكباز
كذا فى الفرهنگ .
فندق زدن
يعنى سرانگشتان را چنان برهم زدن كه صدائى از آن برآيد . مثالش شرف شفروه گويد :
بيت
فلك فندقزنان در عهد پيرى « 1 » * بصيتش رقص دوران مىنمايد
باب القاف
قاقمآرد
- يعنى روز شود . [ 1 ] .
قندزآرد
- يعنى شب شود [ 1 ] .
قطرهدزد
- يعنى آفتاب . [ 2 ] .
قليهخوار
- يعنى قواده كه قرمساق نيز گويند . مثالش مولانا صادق مهرجانى گويد :
[ بيت ]
گفت شخصى جمال گيلانى * بختيك ( ؟ ) بختيار اين شهرست
بنده گفتم كه نى غلط گفتى * كيديك ( ؟ ) قليهخوار اين شهرست
قرآنخوان
- يعنى معزول .
قفاگيران
- كنايه از مظلومان باشد . مثالش نزارى گويد :
بيت
ز سوز سينهء پيران « 2 » بترسيد * بمحشر از قفاگيران بترسيد
قلزمنگون
- كنايه از فلك باشد . مثالش اخسيكتى گويد :
بيت
گاوى نشان دهند درين قلزم نگون * ليكن نه پرچمست مر او را نه عنبرست
قلم در كشيدن
- يعنى محو كردن مثالش خاقانى گويد :
شعر
اگر پاى طلب دارى قدم درنه كه راه آنك * قمار ره نمايان را قلم دركش كه ماه آنك
هامش
( 1 ) - « س » : بيرى .
( 2 ) - « س » : بيران .
( 1 ) در برهان ذيل لغت قاقم آمده است .
( 2 ) در برهان قطره دزد معنى ابر دارد . و قطرهء زرد را بمعنى آفتاب آورده است .