تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ مجمع الفرس ( فارسى ) — صفحة 1082

مساهمون:

ص١٠٨٢

كيلك

- [ بكسر كاف و فتح ياى حطى و لام ] نام ميوه‌ايست جنگلى و كيل نيز گويند - و مىآيد - « 1 » و آن مصغر كيل است كه زعرور باشد و علف خرس [ 1 ] نيز گويند * .

كرك

- [ بضم كاف و فتح راى مهمله ] سر بىموى باشد و كل مرادف اينست . و - بفتح كاف - همان كراك مرقوم كه مرغى خرد « 2 » باشد . مثال اين معنى حكيم انورى گويد : [ بيت ]
تا نباشد همچو عنقا خاصه در عزلت عقاب * تا نباشد همچو شاهين خاصه در قدرت كرك
و نام يكى از مضافات مصر نيز باشد [ 2 ] . حكيم زجاجى گويد : [ بيت ]
ز كنعان و از « 3 » رمله و از كرك * رسيدند گردنكشان يك بيك
و - به سكون راء - در فرهنگ ماكيان باشد و سرطان را نيز گويند .

كريسك

- [ به راى مهمله و شين معجمه به وزن غنيمت ] مرد جنگى را گويند و جوزهء مرغ را نيز گويند مطلقا . و - بكسر كاف و راء و سكون شين - نيز به نظر رسيده [ 3 ] .

كشتك

- [ بضم كاف و سكون شين معجمه و فتح تاى قرشت ] جعل باشد [ 4 ] .

كفچليزك

- همان كفچليز مرقوم باشد بهر دو معنى [ 5 ] و بمعنى سوسمار كوچك باشد در نسخهء ميرزا و در ادات الفضلاء خزنده‌ايست با دست و پا و دم سرخ دارد .

كلنك

- [ بكسر كاف و سكون لام و فتح نون ] در نسخهء ميرزا خرفه باشد كه به عربى بقلة الحمقاء گويند و در مؤيد الفضلاء كلنكك آمده - بكسر كاف اول و نون و فتح كاف دوم - . و در ادات كلكنك آمده - بتقديم كاف بر نون - .

كناك

- [ بنون « 4 » به وزن مغاك ] درد شكم و پيچش باشد « 1 » كه به عربى زحير گويند . و - بضم كاف - نيز آمده * مثالش يوسفى طبيب گويد :
هامش
( 1 ) - تا علامت ستاره را « الف » در حاشيه دارد . ( 2 ) - « س » الف : خورد . ( متن از « ب » است ) . ( 3 ) - بجز « ب » : وز . ( 4 ) - كلمه از « ب » و « ن » است .
( 1 ) علف شيران ( برهان ) . ( 2 ) از مضافات بيت المقدس ( برهان ) . ( 3 ) در برهان است كه بمعنى مغاك و گودال نيز به نظر آمده ( گريشنك . گريسنگ ) . ( 4 ) سرگين گردانك . ( 5 ) يعنى بمعنى كفگير و بچه قورباغه .