تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ مجمع الفرس ( فارسى ) — صفحة 917

مساهمون:

ص٩١٧

باب العين

مع الالف

عنقا

- سيمرغ باشد . مثالش حافظ شيراز گويد : شعر « 1 »
عنقا شكار كس نشود دام باز چين « 2 » * كه اينجا هميشه باد بدستست دام را
و ديگر نام نوائى از نواهاى موسيقى باشد و بمعنى سازى نيز آمده و غالبا كه اين معنى اصحست چنان كه « 3 » شاعر گويد : شعر « 1 »
ز دستان قمرى در آن بانگ عنقا * ز آواز بلبل در آن زخم مزهر
و مسعود سعد نيز مؤيد اين معنى گويد : بيت
به پيروزى و « 4 » به روزى نشين مىخور بكام دل * بلحن چنگ و طنبور و رباب و بربط و عنقا
اما بمعنى اول عربيست « 21 » .

علالا

- بانگ و تشنيع باشد . مولوى گويد . بيت
بجه از جو سوى ما آ ، كه تماشاست درين سو * نشر اللّه علينا چه علالاست درين كو

عاشقبا

- نام طعامى ترش باشد در نسخهء ميرزا . مثالش بسحاق اطعمه گويد : بيت « 5 »
پيش از آن دم كه مزعفر بشكوفد چون گل * داغ او چون حبشى بر رخ عاشقبا بود
و احمد اطعمه نيز گويد : بيت
ز عاشقبا مزعفر گو حذر كن * كزو بوييش « 6 » در دامن نيايد

عيشا

- [ به وزن بينا ] قرارگاه جنين باشد
هامش
( 1 ) كلمه از « ن » است . ( 2 ) « س » : حسين . ( 3 ) اصل : چنانچه . ( 4 ) « س » واو ندارد . ( 5 ) « س » ندارد . ( 6 ) « الف » : ثوبيش ؛ « س » : تو بيش . ( متن از « ب » است ) . ( 21 ) دو معنى اخير در برهان نيست .