و در فرهنگ بمعنى شاخچههاى نازك باشد كه از درخت شمشاد برآيد در كمال نزاكت و طراوت و از غايت نرمى ميل بجانب نشيب كند لهذا آن را بزلف تشبيه كند . « 1 » و بجاى شين دوم سين مهمله نيز باشد * .
شيكار
- [ بياى حطى . به وزن بيدار ] « 21 » همان شاكار مرقوم
شورمور
- يعنى مورچههاى خرد و ريزه .
شارمار
- يعنى مار سخت بزرگ . مثال هر دو لغت « 22 » را حكيم خاقانى گويد :
بيت « 1 »
شور « 2 » مورند حسودانش اگر چه گه لاف * شارمارند و نفر با نفر آميختهاند
شترخار
- درختى است خرد كه خار بسيار دارد و شتر برغبت خورد و خارشتر نيز گويند اثير « 3 » اخسيكتى گويد :
بيت « 3 »
گر گلبن فردوس خورد باد خلافت * بر جاى گل تازه شتر خار برآرد « 4 »
شمر
- [ بضم شين و فتح ميم ] بمعنى امر بشمردن و حساب كردن باشد . مثالش انورى گويد :
بيت
تا واحدست اصل شمار و نه از شمار * دوران بيشمار بشادى همى شمر
و بمعنى شمارنده نيز آمده « 23 » ، شهنامه :
[ بيت ]
ستاره شمر گفت كاى شهريار * نماند بگيتى كسى پايدار
شنگور
- [ به وزن انگور ] بادريسهء خيمه باشد يعنى گردهء چوبين كه ميان آن سوراخ كنند و بر ستون خيمه كنند و بمعنى بادريسهء دوك نيز آمده .
شهريور
- مدت ماندن آفتاب در سنبله كه فارسيان يك ماه دانند و نيز روز چهارم از ماهرا گويند . مثال معنى اول مسعود سعد گويد :
شعر « 3 »
شهريورست و گيتى از عدل شهريار * شادست و خيز مايهء شادى بر من آر
و مثال معنى دوم هم او « 24 » گويد :
شعر « 3 »
اى تنت را ز نيكوئى زيور * شهره روزيست روز شهريور
هامش
( 1 ) « س » ندارد .
( 2 ) « س » : سور
( 3 ) كلمه از « ن » است
( 4 ) « س » : برآيد .
( 21 ) در برهان شيگار ضبطست .
( 22 ) يعنى شورمور و شارمار .
( 23 ) برهان اين لغت را ندارد .
( 24 ) يعنى : مسعود سعد .