گويند و بمعنى رنج و محنت و بمعنى نى ميان تهى نيز آورده « 21 » .
سپار
- [ بضم سين با باء فارسى ] گاو آهنى كه زمين بدان شكافند . مثالش « 1 » شمس فخرى گويد :
شعر « 2 »
برند اهل دل از كشت زار نعمت تو * هزار خرمن بىگاو و يوغ و تخم و سپار
و ناصر خسرو نيز گويد :
شعر « 2 »
اى آدمى به صورت و جسم و بدل ستور * بر گردن تو يوغ منست و سپار من
و ديگر بمعنى معصره آمده يعنى گوى يا محلى كه در آن انگور فشارند . مثال اين معنى شمس فخرى گويد :
بيت
پرست ساغر لاله ز بادهء صهبا * نديده رنج قرابه نخورده زخم سپار
و حسين وفائى بمعنى ظرفى نيز آورده كه انگور به آن از جائى به جائى برند و سپار بباى فارسى را بمعنى آلات خانه آورده و بباى تازى « 22 » بمعنىهائى كه بيشتر مذكور شد و در فرهنگ بضم سين بمعنى اول و بكسر سين بمعنى چرخى كه بدان شيره از انگور گيرند و اسباب خانه نيز آورده « 23 » .
ستير « 3 »
- [ بفتح سين و كسر تاى قرشت ] در نسخهء وفائى چهل يكى باشد . از يك من . اما در تحفه و نسخهء ميرزا و نسخهء حكيم اسدى بمعنى شش درم و نيم آمده . حكيم فردوسى فرمايد :
بيت
خدنگى كه پيكان اوده سيتر * ز تركش برآورد گرد دلير
سغر
- [ بضم سين و غين معجمه ] خارپشتى باشد كه خارهاى خود را چون تير اندازد و بر هر كه زند هلاك كند . مثالش ابو شكور گويد :
شعر « 2 »
چو « رسن گر » ز پس آيد همه رفتار مرا * بسغر ما نم كو باز پس اندازد تير
و در شرفنامه گويد كه او را تشى و جبرور بفتح جيم فارسى و تازى « 24 » و روباه تركى و سيخول نيز گويند .
هامش
( 1 ) « س » ندارد .
( 2 ) كلمه از « ن » است .
( 3 ) « س » : ستيره .
( 21 ) در برهان بمعانى جا و محل و مقام و محل بسيارى و انبوهى چيزها و جاى افشردن انگور و بلند و بالا و صاحب و خداوند نيز هست .
( 22 ) يعنى : سبار .
( 23 ) در برهان بمعنى امر به سپردن و فاعل سپردن نيز هست .
( 24 ) يعنى : جبرور و چپرور .