قلعهايست در هند « 1 » و بمعنى اول تامول نيز گويند .
تبخال
- جوششى كه بر لب از حرارت تب ظاهر شود . مثالش حكيم خاقانى گويد :
بيت
چون تبخالى كه تب « 2 » نشاند * دل را غم غم نشان ببينم
تژوال
- [ به زاى فارسى و تازى . به وزن اقوال « 3 » ] پرگ گياه باشد در نسخهء ميرزا و در مؤيد [ به راء مهمله ] « 21 » نيز آمده و تراول [ به وزن هلاهل ] نيز به اين معنى است .
مع الميم
تهم
- [ به وزن سهم ] يعنى بىهمتا در بزرگى و مردى و قامت و تهمتن مركب از اينست . مثالش شهنامه :
نظم « 4 »
يكى آفرين كرد سام « 5 » دلير * كه تهما ! هزبرا ! بمان سال دير
و [ بفتح هاء ] نيز آمده . مثالش شمس فخرى گويد :
بيت
نيست در بزم چون شهنشه راد * نيست در رزم « 6 » همچو شاه تهم
و صاحب فرهنگ منظومه بمعنى بزرگ آورده مطلقا و گفته :
بيت
تهم باشد بزرگ و توف صدا * هست تيرست اسم سيصد را
تيرم
- [ بكسر تاء و ضم راى ] خاتون بزرگ باشد . مثالش شاعر فرمايد :
بيت
اندرين عهد از بزرگى كشور خوارزم را * ستر « 7 » عالى مهد عالم تيرم تركان توئى
تزم
- [ به وزن بزم ] ابر تنك كه بر روى زمين باشد و آن را مه نيز خوانند و نزم [ بنون ] نيز آمده . و در سامى فى الاسامى بنون و زاى فارسى « 22 » آمده .
تارم
- [ بفتح راى مهمله ] شهريست حسن خيز « 23 » مثالش سوزنى فرمايد :
بيت
بر تارم هواى دل خود نشاط كن * با دلبرى كه قبلهء يغما و تارمست
تم
- [ بفتح تاء ] آفتى است در چشم كه پرده بر آن كشيده شود و به عربى غشاوه گويند . مثالش ابن يمين گويد :
بيت
نرگس « 8 » نشان سرورى اندر جبين تو * بيند و گر چه در بصرش آفت تم است
تمتم
- [ بضم تائين ] در فرهنگ بمعنى قطاس باشد « 24 » .
تخم
- [ بضم تاء و فتح خاء معجمه ] چادرى
هامش
( 1 ) كلمه از « ب » است .
( 2 ) « س » : لب .
( 3 ) « س » : اقبال . ( متن از « ب » و « ن » و برهانست ) .
( 4 ) كلمه از « ن » است .
( 5 ) « س » : سامى .
( 6 ) « س » : رزم .
( 7 ) « س » : شهر . ( متن از « ب » و « ن » است ) .
( 8 ) « س » : ترگس .
( 21 ) يعنى : تروال .
( 22 ) يعنى : نژم .
( 23 ) اين تارم بايد ظاهرا محلى غير از تارم فارس و غير از تارم ميان قزوين و گيلان باشد و محتملا آن را در تركستان بايد جست .
( 24 ) در برهان بكسر اول و سوم بمعنى سماق آمده است . رجوع به تتم شود .