آيهى كريمهاى است كه دانشمندان و مفسرين را به حيرت واداشته است و براى پى بردن به معنى آن لازم است خواننده هرچند به صورت اجمال ، با جنبهى تشريحى دستگاه تناسلى مرد آشنائى پيدا كند .
اسپرم توليد شده در لولههاى اسپرمساز بيضههاى مرد وارد مجارى ضميمه بيضه ( اپيديديم ) مىشود و در آنجا قدرت بارورى تخمك زن را پيدا مىكند .
سپس وارد مجراى دفران گشته و از آنجا به مجراى خروجى ادرار مىرسد . قبل از رسيدن به مجراى خروجى ادرار ، ترشحات غدد كيسهاى و پروستات به آن اضافه مىشود . ترشحات اين غدد را مايع منى مىنامند .
صلب : صلب شامل ستون فقرات كمر و استخوان خاجى و از نظر عصبى دربرگيرندهء مركز تنظيم رفتارهاى جنسى است . رشتههاى عصبى كه از صلب ( ستون فقرات ) نشأت گرفتهاند ، دستگاه تناسلى را عصب مىدهند . از اين رشتهها مىتوان شبكه خورشيدى ، شبكه عصبى خاجى و رشتههاى عصبى دستگاه تناسلى را نام برد . اين رشتههاى عصبى با رشتههاى عصبى مسؤول انقباض و انبساط شريانهاى خونى و نعوض و رخوت آلت تناسلى و كليهى امور مربوط به فعّاليّتهاى جنسى تلاقى مىكنند . و اگر بخواهيم منطقهى صلب را كه مسؤول اين عصبدهى مىباشد مشخص كنيم ، مىگوييم كه اين منطقه در محدودهاى بين مهرهى دوازدهم پشتى و مهرهى اوّل و دوّم كمرى و دوّم و سوّم و چهارم خاجى قرار دارد .
ترائب : مفسرين براى ترائب معانى بسيارى نقل كردهاند ، از جمله : استخوانهاى سينه ، استخوانهاى ترقوه ، استخوان دستها ، استخوان پاها ، استخوانهاى ما بين هر دو پا ، كتف و گردن و چند استخوان ديگر « 1 » .
اكنون كه ميدان معنى تا اين حد گسترده است ، ما آن معنى را برمىگزينيم كه با حقايق علمى نيز موافقت دارد . يعنى ترائب را عبارت از استخوانهاى ميان هر دو پا فرض مىكنيم .
برگرديم به آيهى قرآنى كه مىفرمايد :
خُلِقَ مِنْ ماءٍ دافِقٍ * يَخْرُجُ مِنْ بَيْنِ الصُّلْبِ وَ التَّرائِبِ
ماء دافق همان آب مرد يعنى منى است كه از ميان صلب و ترائب ( استخوانهاى پاها ) او خارج مىشود . اكنون تقريبا معنى آيه روشن شده است . زيرا تمام نقاط و مجارى عبور منى را كه از نظر كالبدشكافى در محدودهى صلب و ترائب دارند ، قبلا بيان گرديد . غدد كيسهاى پشت پروستات ( كه ترشحات آنها قسمتى از منى را تشكيل مىدهد ) قرار دارند ، قبلا بيان گرديد . غدد كيسهاى پشت پروستات ( كه ترشحات آنها قسمتى از منى را تشكيل مىدهد ) نيز در محدودهى صلب و ترائب قرار گرفتهاند . در اينجا لازم است اشاره كنيم كه دربارهى وظايف غدد كيسهاى ترشحكنندهى منى نظرات مختلفى وجود دارد . عدهاى معتقدند كه اين غدد علاوه بر وظيفهى ترشح منى ، به عنوان مخازن نيز عمل مىكنند ، در حالى كه نظريات جديد مىگويند كه غدد كيسهاى را نمىتوان به عنوان مخازن منى بشمار آورد . بههرحال مهم اين است كه آنها دو غدهى ترشحكننده هستند كه ترشحات آنها بخشى از مايع منى را تشكيل مىدهد . ترشحات اين غدد به رنگ زرد بوده و از نظر فركتوز بسيار غنى است . همچنين اين غدد در عمل جهش منى به خارج و به صورت دفعات بر اثر انقباض عضلات آنها ، نقش بسيار مهمى ايفا مىكنند .
با توجه به توضيحات فوق ، هيچ اشكالى در اين مسأله
هامش
( 1 ) . در تفسير ابن كثير ج 4 ص 498 از ضحاك نقل گرديده كه ترائب در ميان پستانها و دو پا و دو چشم قرار دارد .