فصل 38 [ بحثى در باره شفاعت ]
[ نظر خياط معتزلى در باره شفاعت ]
شيخ - ادام اللَّه عزّه - فرمود ابو القاسم كعبى گفت : از ابو الحسين خيّاط شنيدم كه بر ابطال قول مرجئه در شفاعت دليل مىآورد ( يعنى جمعى كه اميد شفاعت دارند . ) به قول خداى تعالى :
أَ فَمَنْ حَقَّ عَلَيْهِ كَلِمَةُ الْعَذابِ أَ فَأَنْتَ تُنْقِذُ مَنْ فِي النَّارِ
« 1 » ( خطاب به رسول صلّى اللَّه عليه و آله است ) ؛ يعنى آيا كسى را كه براو عذاب واجب شده تو او را شفاعت مىكنى ؟ آيا كسى را كه البته در آتش است تو او را خلاصى مىدهى ؟
( مراد آن است هر كس را كه خدا حكم به عذاب وى كرده باشد به قول كسى ديگر خلاص نمىشود و شفاعت تو نفع ندارد . ) ابو الحسين گفته است شفاعت نمىباشد مگر كسى كه مستحق عذاب شده باشد .
( خداى تعالى در اين آيه فرمود كسى كه مستحق عقاب شده شفاعت براى او فايده ندارد ، پس معلوم شد قول به آن باطل است . )
[ پاسخ شيخ مفيد به أبو الحسين خياط ]
شيخ بر سبيل تعجب مىفرمايد : چه چيز ابو الحسين را غافل كرده و خواب و بيهوشى او را عظيم گردانيده ، آيا گمان كرده است وقتى طايفهء راجئه مىگويند كه نبى صلّى اللَّه عليه و آله شفاعتكننده است پس شفاعت براى كسى مىكند كه مستحق عقاب است ؟ ! آيا مىگويند او خلاص مىكند كسى را كه در آتش است و براى او عذاب مقرر شده يا مىگويند خداى تعالى او را به فضل و رحمت خود خلاص كرده و اين را
هامش
( 1 ) سوره زمر ، آيه 19