مرتبا ، همهساله در سراسر جهان منتشر مىكنند براى چيست ؟ و اين همه كنگرهها و سمپوزيومها و كنفرانسهاى بين المللى كه استادان علوم پزشكى و داروسازى در اروپا و آمريكا ، براى جلب توجه جهانيان به خطرات داروها منعقد مىكند چه معنى دارد ؟ اگر داروها ، منحصرا ، از مقدار حد اكثر به بالا ، ايجاد عوارض و مسموميّت مىكنند و در فاصله بين حد اقل و حد اكثر يعنى مقدار مجاز دارو « 1 » بىضرر است ، پس سلسله مقالات دكتر ابو تراب نفيسى ، استاد دانشكده پزشكى دانشگاه اصفهان ، كه پانزده سال پيش ، از مجله لانست ، كه يكى از معروفترين مجلات پزشكى ، انگلستان است و ساير مجلات پزشكى ترجمه و در ماهنامه پزشكى و جراحى ايران با عنوان « بيمارىهايى كه پيشرفتهاى جديد پزشكى براى بشر به ارمغان آورده است » درج و منتشر كرده است چه مفهومى دارد ؟ اين استاد دانشمند در مقدمه مقاله خود چنين مىنويسد :
تقريبا با پيدايش هر داروى جديد ، بيمارى تازهاى در بين افراد بشر به ظهور رسيده كه پيش از استعمال آن دارو موجود نبوده است .
غرض از اين تذكر ، آن دسته داروهايى است كه به جا و به موقع ، با تشخيص روشن و مشخص و با مقدار مجاز استعمال شده باشد و الّا خطرات و عوارضى كه از استعمال نابهجا و مقادير غير مجاز دارو توليد مىشود ، اساسا قابل بحث نيست . به عبارت ديگر ، بحث بر سر پيدايش بيمارىها و عوارضى است كه اگر آن دارو استعمال نشده بود ، توليد نمىشد . اين عوارض مخصوصا از سى سال پيش به اين طرف كه پيشرفت دانش پزشكى همزمان با ساير علوم طبيعى بسيار سريع بوده و تعداد فوقالعاده زيادى داروهاى اختصاصى يكى پس از
هامش
( 1 ) .Therapeutique Dose