منافع چوب چينى
. . . بالجمله چيزى كه در اينجا ناچاريم از اظهارش آنكه در امراض مزمنه مثل فلج و لقوه و اختناق رحم و صرع و رفع عوارض داء الافرنج بل تقويت باه و قوا و اعضاء رئيسه چوب چينى به چند طريق معمول مىدارند . چنانچه ديدهايم مستعلج « 1 » بهره ديده ، انعام دهد و معالج مفتخر و گويند كه دواى مفردى بنفع « 2 » چوب چينى مشاهده نگشته .
* دستور آشاميدن آن : آنكه چوب چينى را بعد از آنكه در عرق بيدمشك و گلاب يا عرق گاو زبان دو شبانهروز خيسانده و به دستور مانند فلس ماهى پر نموده از دو مثقال الى شش مثقال چنانچه عطش ندارد در آب : 12 ن ، و الا دو مقدار آب مشروب اضافه نموده به آتش نرم بجوشانند تا نصف شود و سه پياله از آب او را صبح و عصر گرم با نبات بنوشد كه جز او را نياشامد و عشبه نيز چون در عداد او دارند و گرمتر از اوست اگر با او دهند از طرفين چاك داده ، كوتاه قطع كنند تنها 4 ل و يا با او هريك دو مثقال بدان دستور بياشامند .
* اما دستور تعريق به مطبوخ چوب چينى : آنكه ده الى پانزده روز ، هر روز يا يك روز در ميان ، ده مثقال [ چوب ] چينى در دو من آب در ظرفى چنانچه گذشت ريخته و مانند ديگ سنگ يا سفال و الا مس تازه قلعى شده كه دهان او را با خمير مشدّد وصل نموده تا بخار خارج نگردد . مريض را بر كرسى نشانده طرفين مقعد ، تخته را برداشته و اطراف كرسى تا رقبه مريض به لحاف ضخيم پوشانيده ديك را بعد از آنكه آبش به غليان معتدل نصف گشته تحت كرسى نهند و سرش را كمكم بردارند و سه استكان از آب او را با نبات گرم دهند نوشد . بتدريج از گشادن تمام سر مطبوخ و رسيدن بخارش به تمام اندام و انجام عرق كامل او را با همان لحاف نقل به رختخواب داده تا عرق بالطبع بدون بر خوردن هوا خشك گردد و مجموع آب چينى را در شبانهروز نوشد بعضى مانند چاى با نبات و بعضى
هامش
( 1 ) . بيمار ، درمانجو ، مددجو
( 2 ) . انفع از ؛ نافعتر از