تخطي إلى المحتوى الرئيسي

علم الأبدان ( فارسى ) — صفحة 156

مساهمون:

ص١٥٦
از حوالى ناف منجذب سازد و بدانند كه محجمه بلا شرط در جذب ريح موثرترست علىالخصوص كه نارى باشد و حجامت بر ورك عرق النسا را نافع‌ست و خوف خلع را مفيد و حجامت مامين الوركين و ركبتين و مخذين بواسير و نقرس را مفيدست و حجامت بر مقعد جذب مىكند از جميع بدن و از سر و نفع مىدهد امعا را و فساد حيض را و سبك مىسازد بدن را و استعمال

محجمه نارى

بحسب رواج هر بلد مختلف الاوضاع و معروف‌ست و بهترين طريق آنست كه بر عضو مقصو الحجامت اول قرصى از خمير آرد نهند و بران فتيله افروخته بنهند به نوعى كه عضو را ايذا ندهد پس محجمه بران منكب سازند و حوالى آن را بعجين در گيرند به نهجى كه هوا را بسوى داخل مسلك نباشد

تعليق علق

مشتمل‌ست بر سه فائده

فائدهء اول در بيان انواع علق

معلوم باد كه از اقسام علق آنكه بزرگ سر باشد و لون او كحلى يا اسود باشد يا اخضر و آنكه ذوات الرغب باشد اعنى پشم‌هاى خرد بر وى باشد و آنكه شبيه بمارماهى باشد و آنكه بر وى خطوط لازوردى باشد استعمال را نشايد كه درين اقسام سميت بيشترست و تعليق آن موجب اورام و غشى و نزف الدم و حمى و استرخا و قروح رديه مىگردد و نيز اجتناب كنند از علقى كه در مياه حماة رديه بود و مختار آنست كه از مياه طلجيه و ماواى الضفادع صيد كنند و آنچه بعضى گفته‌اند كه آنچه از مياه مضفدعه گيرند ردىست مقبول نيست و بايد كه علق چنين باشد كه بالايش سبزى زند و دو خط زرنيخيه ممتد باشند كه اين بىمضرت‌ست و هرچه اشقر اللون بود يا كبدى اللون باشد يا مشابه جراء صغير بود يا مشابه ذنب الفار يا صغير الراس بود بىآفتست و آنچه شكم او سرخ بود بهتر از آنست كه پشت او سبز باشد و واجب‌ست كه يك روز قبل از استعمال صيد كرده و از گونش دارند تا هرچه در جوف اوست بقى مندفع شود بعده قدرى از خون بره يا غير آن نزد آن دارند تا قبل از تعليق اغتذا بدان كنند

قاعدهء تعليق علق

هرگاه تعليق علق منظور باشد و علق‌هاى صالح اين كار مهيا گردد بايد كه آنها را در آب شيرين كه در ظرف كلان باشد باندازند و قدرى در آب گرديدن دهند و هر كدام ازينها كه سريع الحركته باشد برگيرند و پاك سازند و موضع ارسال را به آب نمك بشويند و بمالند تا سرخ شود پس علق بران گذارند بطريقى كه معلوم‌ست و اگر علق زود متعلق نشود در انمحل قدرى