شجريست كلانتر در هند مشهور پوست درخت آن گرم و خشكست به جهت امساك منى و غلظت آن و تقويت كمر و منع رفتن آب از فرج زنان با ادويهء ديگر مفيد و مضمضه از جوشانيدهء آن نافع ورم لثه و جوشش دهان و ثمر آن هاضم و دافع قبض و ممسك و مغلظ منىست
دراج
بضم اول و فتح راى مهمله مشدده بهندى تيتر نامند طائرىست معروف كه در خاربنها اكثر مىماند مزاج وى مائلست بحرارت و خشك در اول و بعضى گرم و خشك در دوم دانسته و گوشت آن فزايندهء جوهر دماغ و فهم و مورث حفظ منى و مقوى معدهء مبرودين و مرطوبينست
دستنبويه
بهندى كچرى نامند ثمرىست خوشبوى خريفى كه نبات آن بياره دواند بوئيدن آن مقوى دماغ و مفتح سدهء آنست
دم الاخوين
به فارسى خون سياوشان و بهندى رنگ برت و هيرادوكهى نامند صمغىست خالص الحمرة مائل به بنفشى و صاحب كنز گفته كه صمغ بقمست مزاج آن سرد و خشكست در سوم و قابض و قاطع خون و منبت لحمست و خواصها دارد و مقدار شربت آن از نيم درم تا يك مثقال
دوقو
بضم دال و سكون واو و ضم قاف عربى تخم زردك برىست از نانخواه ريزه تر و با اندك تندى مزاج آن گرم ست در سوم و خشك در دوم و بعضى گرم و خشك در دوم دانستهاند و مفتح و محلل و مقوى باه و مدر بول و حيضست و خواصها دارد و مقدار شربت آن تا دو درم و بدلش دو وزن آن تخم زردك بستانىست
دودهى
بضم اول و سكون واو و هاى مكسور بلغت هندى نباتىست كه چهار قسم مىباشد اول آنكه بر زمين افتاده باشد و شاخ و برگ باريك و ريزه دارد و از شكستن شاخ و برگ آن شير مىبرآيد و آن را كنكردودهى نامند چرا كه اكثر در زمين كنكرناك مىباشد و قسم دوم از زمين به قدر يك شبر بلند بود و شاخ آن سرخرنگ و برگ سبز سرخى مائل و قسم سوم نهال كلان بود و آن در مرز پنجاب اكثر مىباشد و قسم چهارم بياره دواند و آن را در هند ميندهاسنگى و ميندهادودهى نامند و در حرف ميم خواهد آمد مزاج قسم اول آن سرد و خشكست و رافع سوزاك و پرميو و دافع استحاضهء نسوان و بيخ آن در ادويهء باهيه مستعمل و مغلظ منىست و خواص ديگر هم دارد و باقى هر سه قسم آن به كار صناعت مىآرند
دهن بلسان
به فارسى روغن بلسان گويند بهترين آن تازهء خوشبوى قوى الرائحه سيال تيرهء مائل بسرخى مىباشد و وقت حل آب را بقوام شير كند و شير را منجمد سازد و در چشيدن زبان را اندكى بگزد مزاج آن گرم و خشكست در اول سوم و مقوى دماغ و اعصاب و قوت باصره و رحم و مدر بول و حيض و مخرج جنين و مشيمه است و خواصها دارد و مقدار شربت آن تا نيم مثقال
دهاوه
شجريست هندى كه گل آن كوچك گلابىرنگ مىباشد و به كار صباغان مىآيد مزاج گل مذكور نزد بعضى معتدل و نزد بعضى