قبل از غذا و بعد از غذا افشرهء عرق نعناع و « 1 » يا آبكامه و امثال آن ميل نمايد و شرب قهوه به فاصلهء يك ساعت بعد از غذا به جهت جودت هضم بسيار مناسب است .
و اگر در معده خلط صفراوى به هم برسد بايد از شيرينيها و پياز و سير احتراز نموده از غذا مثل آش انارين و آش غوره ميل نمايند . بايد به دقت مزاج را ملاحظه نموده به مناسبت ، غذا داده از آنچه ضد مزاج باشد احتراز نمايند .
و نيز واجب « 2 » است بر حافظ صحت ، غذايى كه در سن جوانى معتاد به خوردن او بود در سن پيرى از او احتراز نمايند زيرا كه در هريك از امزجه و اسنان از طفوليت الى رجوليّت و شيخوخيّت در هر فصل ، غذايى معين شده است كه تعيين و تشخيص او با طبيب حاذق است . هرگاه بخواهم تفصيل را به مقام تحرير درآورم دفترها كفايت نمىكند . بالجمله در هرحال مراقبت طبيب لبيب شرط است و غفلت به هيچ وجه جايز نيست .
هشتم « 3 » : وصاياى اصحاب « 4 » تجربه در منع از استعمال بعضى غذاها با بعضى كه « 5 » اجتماع آنها باعث امراض رديهء مزمنه است مثل جمع ميانهء ماهى تازه و گوشت مرغ نكند « 6 » كه موجب درد دندان است و ميانه شير و شراب جمع ننمايند كه موجب نقرس و استرخاء است و جمع ميانه سركه و برنج نكند كه سبب درد روده و قولنج است ؛ زيرا كه برنج احداث سدّه در ماساريقا مىكند و از خوردن انگور بالاى كله و پاچه « 7 » و انار بر بالاى هريسه منع نمودهاند ؛ چه در كله و پاچه لزوجت و بلغميتى هست كه از خوردن انگور زياده و موجب ضرر معده و توليد خلط غليظ لزج مىگردد و هريسه ، لزج و غليظ و انار ، قابض و نفّاخ و سبب قولنج مىگردد و ميانه ماهى و
هامش
( 1 ) . ب : - و
( 2 ) . ب : لازم
( 3 ) . الف : - هفتم ؛ ب : هفتم
( 4 ) . ب : ارباب
( 5 ) . ب : در منع استعمال غذاها بعضى با بعضى كه از
( 6 ) . ب : - نكند
( 7 ) . ب : كلهپاچه