حبوب ديگر كه براى دفع اين مواد تركيب شده است - و اسهل از همه شرب هليله سياه است - نيم كوفته از سه مثقال تا پنج مثقال با قدرى شكر خام كه آسانتر بلع مىشود ؛ يا همان هليله را نرم كوفته با شكر سفيد يا سرخ حبّ نمايند .
[ دردهاى ورك و عرق النسا و مفاصل و نقرس ]
از جملهء معالجات اين اوجاع و در دردهاى ورك و عرق النسا و مفاصل و نقرس - كه وجع عارض بر قدم تا انگشتهاى پاها باشد ؛ خاصه ابهام كه انگشت بزرگ پاها است - اين است كه بعد از اماله و مسهل و فصد از دست مخالف و يا موافق و بقاى درد ؛ اعم از اينكه موضع درد با ورم باشد و يا بدون ورم ، بعد از ملاحظه اينكه از توجّه ماده از اطرف به جانب موضع درد اطمينان حاصل شود ، لازم مىشود كه ماده حاصل در موضع درد را اخراج نمايند ؛ خاصه اينكه ماده موجعه ، دم باشد يا دمويتش غالب باشد . و اخراج آن ماده ، يا به حجامت و يا به ارسال علقه كه انداختن زلو است مىباشد .
اين عمل در اعضاء ، متفاوت مىباشد ؛ مثلا در وجع ورك ، انفع و اسلم اين است كه شاخ حجامت را به موضع قطن و يا عجز مايل به سمت ورك دارندهء درد چسبانيد و بعد از مكيدن و بالا آمدن گوشت ، موضع را تيغ عميقى چند عدد زد و بادكش زيادى كرده و يا ده الى بيست عدد زالو عوض زدن شرط عميق بالاى همان گوشت بالا آمدهء به قوّت محجمه انداخت و بعد از افتادن زلوها ، باز موضع لسعهء زلو را به قوّت بادكش نمايند تا خون باقىمانده برآيد و مانع تورم و خارش موضع لسعه شود . در عرق النسا موضع چسبانيدن محجمه و زدن شرط و يا انداختن زلو ، چهار انگشت بالاى زانو از سمت وحشى پا مىباشد . همچنين براى درد زانو ، چهار انگشت مضمومه بالاى زانو مىباشد ؛ ولى در اينجا ملاحظه ظرف شدت وجع را بايد نمود ؛ اعمّ از اينكه سمت وحشى يا سمت انسى باشد . در وجع نقرس كه درد از مفصل قدم تا سر انگشتهاى پاها باشد ، موضع چسبانيدن محجمه و غيره از زير زانو تا چهار انگشت به هم پيوسته به قدم مانده است ؛ اعمّ از اينكه سمت وحشى باشد يا سمت انسى و يا وسط ماهيچهء پاها باشد ولى رعايت به سمت شدت درد را بايد نمود و به همان سمت وضع محجمه و غيره واقع شود و به قدر امكان اين اعمال را در موضع درد نبايد نمود در نقرس ، كه اسباب ازمان درد است ؛ بلكه پيش از تنقيه و فصد از دستها و اطمينان از ريختن ماده از اعالى بدن بر نفس عضو ، حجامت و يا انداختن زلو موجب فساد عضو يا ازمان درد يا مدفع شدن عضو براى انصباب مواد مىشود .
[ درمان بواسير ]
همچنين است در معالجه بواسير ؛ خاصه قسم دموى و عنبى از اقسام ثلاثه بواسير كه