مثقال سنا مكى اضافه كرده و بجوشانند . و بسا لازم شود كه تربد سفيد مجوف مدبّر ، تا چهار مثقال با زنجبيل ، از نيم تا يك مثقال نيمكوفته هم در مسهل بيفزايند و جوشاندهء همه را صاف كرده و با ترنجبين بياشامند ؛ يا عوض مطبوخ مسهل ، دوازده تا شانزده مثقال روغن بيد انجير را در يك پياله آب داغ يا عرق گاو زبان داغ حل كرده و بدهند ؛ يا در يك پياله آب داغ ، طبيخ افسنتين و گل سرخ حل كرده و بياشامند .
روز نهم تا پانزدهم : روزهاى فرد ، منضج مذكور در روز سوّم را به اضافهء گلقند بياشامند - اگر بسفايج نيمكوفته را تا چهار مثقال با آن بجوشانند ، كاملتر و مليّنتر مىشود - و در روزهاى ازواج ، مخيّرند ميان شرب مسهلات مذكوره يا اختيار همان حقنههاى كامله بعد از صرف منضجهاى بسفايجدار با گلقند .
از شانزدهم تا بيستم : در روزهاى زوج اگر باز به شرب مسهل نياز شود ، بهتر است به جاى مطبوخات مذكوره ، « دواء التربد » « 1 » را اختيار كنند ؛ زيرا در اخراج بلغم ، اقوى مىباشد . و در صورت قلت عمل ، يك آب اماله از شكر سرخ ، روغن بادام ، خاكشير و نمك بنمايند . « 2 » همچنين در اين روزها ، هر روز به فاصلهء دو ساعت قبل از بروز نوبه ، از يك تا سه نخود گنهگنه را حبّ نموده و بلع كرده يا در چائى يا عرق گاو زبان بياشامند .
از بيستم به بعد : اگر نوبه از بيستم هم بگذرد ، مداومت به « سكنجبين
هامش
( 1 ) . تا دو مثقال تربد سفيد مجوّف صمغى كه بعد از چيدن ريشههايش از قشر نازك خراشيده شده [ يعنى پوست كنده ] و به روغن بادام چرب شده باشد به همراه نيم تا يك مثقال از زنجبيل و مصطكى و دو تا چهار مثقال شكر سفيد خام مخلوط كرده و سفوف نمايند و با آب داغ ببلعند . و اگر نتوانستند ببلعند ، در يك پياله آب گرم برهم زده و بياشامند .
( 2 ) . از جملهء ديگر مخرجات بلغم - علاوه بر مسهل مشروب و امالهء مذكوره - يك تا دو مثقال جلب و نيم تا يك مثقال طرطير است كه صبح با آب سرد يا گرم بلع كنند . اين مسهل ، در مواظبه ، لثقه ، شطر الغب ، بلكه ربع مجوز است .