بارفروش تا آمل تقريبا هشت فرسخ است . از بارفروش به مشهدىسر سه ساعت راه است و مشهدىسر در سمت شمال بارفروش واقع شده است . از آبادى مشهدىسر تا كنار دريا ربع فرسخ مسافت است . مشهدىسر دويست خانوار دارد و اطرافش باتلاق است به اين جهت در فصل تابستان هوايش بد است . عرض رودخانه پنجاه ذرع است در فصل كمآبى نيمذرع بيشتر عمق ندارد و چون زمينش گل است حركت كشتى در اين رودخانه مشكل است . بندرگاهش هم چندان معتبر نيست . كشتى بزرگ در غير طوفان زياده از ربع فرسخ جلو نمىتواند بيايد . هنگام طوفان در آنجا لنگر انداختن ممكن نيست . شكر زيادى در اطراف مشهدىسر عمل مىآيد .
مؤلف در شوال سنهء هزار و دويست و نود و دو كه در ركاب همايون شاهنشاهى به بارفروش رفت در روزنامهء سفر خود وضع بارفروش را اين طور نوشته است :
« جمعه نوزدهم شوال هزار و دويست و نود و دو وارد اشرف « 15 » شديم . منزل اعليحضرت اقدس شهريارى در بحر ارم است [ از ] ابنيهء شاه عباس و آنچه كه خاقان مغفور - طاب الله ثراه - تعمير كرده خراب شده بود . در سنهء هزار و دويست و هشتاد و دو كه موكب پادشاهى به مازندران تشريف برده بودند حكم به ساختن عمارت مجددى در بحر ارم فرموده بودند كه مركب از بيوتات عديده و ديوانخانه و حرمخانه و حمام و غيره باشد . اين عمارات الآن تمام و مسكن خدام حضرت پادشاهى است . دور جزيره تقريبا هزار و پانصد ذرع است . عرض مرداب از جزيره الى كنار دريا جاهاى عريض هزار قدم است . در وسط مرداب علفهاى آبى بخصوص نيلوفر زيادى روئيده است . ماهى آب شيرين و مرغابى زياد در اين مرداب موجود است . وسط مرداب سمت غربى پنج شش پايه از آجر بالا آمده است كه با قايق آنجا بايد رفت . ظاهرا آنجا شكارگاه مرغابى بوده است . تختى بالاى اين پايهها بوده است . شاه عباس آنجا نشسته شكارچيها مرغابيها را پرانيده نزديك مىآوردند و او صيد مىكرد .
ارامنه زياد در بارفروش سكنى دارند و تجارت مىكنند و جاى ايشان در كاروانسراى ملك التجار است . جناب حاجى ملا محمد اشرفى معروف به حجة الاسلام در بارفروش سكنى دارند . كوچههاى بارفروش تماما
هامش
( 15 ) - بهشهر فعلى كه نام اصلى آن اشرف البلاد بود .