گفتهاند به الحاق قاف در آخر كلمه .
ايرج :
خرابهء معروف به قلعهء ايرج واقع است در نقطهء شمال مشرقى شهر ورامين و از آثار بسيار كهنه و قديم است . اگرچه در هيچيك از تواريخ و سياحتنامههاى مسافرين عرب اسمى از اين قلعه و شرحى از آبادى قديم آنجا نوشته نشده است ، ليكن از بعضى علامات خارجى معلوم مىشود كه عمر اين قلعه از دوهزار سال متجاوز است . وضع قلعه مربع مستطيل است و طول قلعه از شمال به جنوب است . داخل قلعه كه به تحقيق مساحت شد سههزار قدم طول و هزار و هفتصد قدم عرض دارد . چهار دروازه در نقاط اربعهء اين قلعه بوده است . ارتفاع ديوار آنچه باقى است از سر ديوار الى بنيان دوازده ذرع است . و ليكن چون در وقت بناى خندقى كه در دوره حفر كرده بودند خاك خندق را به اين سمت كه قلعه واقع شده است ريخته بودند ديوار قلعه را بالاى آن تل خاك ساختهاند . الحال از بنيان ديوار تا سطح زمين قلعه و خاكريز قديم ، چهارده ذرع و نيم ارتفاع دارد كه بر روى هم از سطح زمين قلعه الى انتهاى ارتفاع ديوار ، شانزده ذرع و نيم موجود است . قنات آبى كه تقريبا يك سنگ آب دارد و معروف به « قنات حصارك » است از سمت شمال به جنوب جارى و از وسط قلعه مىگذرد . قطر ديوار در بنيان سى ذرع تمام است . در وسط اين قلعه كه بروج مشيدهء محكمه در قديم داشته است آثار آبادى جز در نقطهء ما بين جنوب و مغرب ديده نمىشود و اين آثار هم نه بناى عمارت منهدمى است بلكه بعضى تپه و گودالها است و زمين اين قلعه بالنسبه مرتفعتر از ساير جاهاى قلعه است . پارچهء آجر و كوزهء شكسته چون در اين نقطه زياد است اينها دليل مىشود كه عمدهء عمارت آبادى قلعه در اينجا بوده است .
در ساير جاهاى ديگر وجها من الوجوه آثار آبادى به نظر نمىآيد . يحتمل عمارات رعيتى بوده و در اين مدت متمادى كه گذشته است ويران شده با زمين مساوى گرديده است و محل زراعت شده . چنانكه الحال هم رعاياى سعدآباد خالصه زمينى كه در وسط اين قلعه است زراعت مىكنند . آنچه حكيم دانشمند حكيم طولوزان فرانسوى حكيمباشى دولت عليهء ايران و طبيب اعليحضرت قوى شوكت شهريارى - خلد الله ملكه و دولته - حدس مىزد آبادى عمدهء اين قلعه يا در اطراف چسبيده به جدار بوده است