سكنى داشته انتقاع از تجارات آنجا ميبردهاند « 1 » و در نهايت عزت و اعتبار بودهاند تا انكه جمعى از پادريان ايشان به تيشهء حيله شروع در كندن نقب فريب كرده سر تدبير و فكر را از جائى برمىآورند كه بايد از دور نقبى كنده آنگاه جوف صورتى را به نحوى تهى كنند كه از آن نقب سر بجوف آنصورت توان درآورد و بجوف آن بت رفته شروع بگفتگوى بد نمود و ديگر سقف انعمارت را بمقناطيس ساخت « 2 » و بتى از آهن در وسط آن عمارت قرار داد كه بدون اينكه به محلى اتصال داشته باشد در هوا قرار گرفته و مردم را بدانسبب فريفته به دين خود دعوت كنيم و آنجماعت نادان را از چاه ضلالت به ويل مذهب خود بريم . اتفاقا تيشه تدبيرشان جر « 3 » در سنگ خاره قلوب آنجماعت نموده در اندك وقتى چندين هزار كس را بمذهب خود برده چنان مردم را فريفته خود ميكنند كه بهرچه ميفرمودهاند قيام ميكردهاند « 4 » و مردم رسوخ اعتقادى با ايشان داشته تمام انتفاع و حكومت آن بندر بدست ايشان داده بودهاند تا انكه جماعت ولنديس كه نسبت به اكثر طوايف نصارى به نحوى كه از آثار معلوم و از استماع اخبار مفهوم است مزيتى داشته در همه مراتب خالى از وايافتگى « 5 » و شعور و تدبير نبوده در بعضى مراتب شرع خود اعتقادات صحيحه دارند به اين بندر
هامش
( 1 ) - پرتغاليها براى اولين بار در سال 1543 ميلادى به ژاپن راه يافتند و 6 سال بعد فرانسوا گزاويه كشيش يسوعى مسيحيت را به آن جزيره وارد ساخت .
( 2 ) - عوفى در جوامع الحكايات درباره بت معلق در هوا و استفاده از سنگ مغناطيس در ساختمان ديوارها و سقف بتخانه سومنات حكايتى مشابه نقل مىكند و در شاهنامه نيز از حكايت « سوار معلق » كه خراد برزين فرستاده خسروپرويز نزد قيصر علت آن را كشف كرد سخن رفته است .
( 3 ) - جر : شكاف ، رخنه .
( 4 ) - ژاپنىها در آن زمان مذهب مسيحى را كيريشيتان( Kirshitan )تحريف كلمه پرتغالىChristaoمىناميدند . براى اطلاع بيشتر درباره توسعه مسيحيت ر ك به :Boxer ; The - Christian Centuries in Japan 1549 - 1650 . University of California Press . 1951( 5 ) - وايافتن يا بازيافتن به معنى درك كردن ، متوجه شدن ( فرهنگ نفيسى )