و در آنوقت بنابر آنكه مد دريا ميل به طرف انولايت دارد آب نهر را مانع از جريان شده باز به طرف آنولايت برميگرداند و بارشهاء متعاقبه منشاء ازدياد طغيان نهرها و رطوبات هوا و كثرت امطار شده از اطراف شامخات سيل جبال رو به صحارى و اراضى ميگذارد و بسبب اينكه اراضى انحدود از بسكه سيرابست آب را به خود جذب نكرده چنان مىشود كه تمام زمينها حتى كوچه و محلات را آب ميگيرد « 1 » به حدى كه ناوهاى بزرگ در كوچه و محلات تردد ميكنند و كشتى بزرگ داخل شهر مىشود و از وفور آب ع :
نشايد رفت بىكشتى به جائى
و تا اول قوس چنان مىباشد و بعد از آن باد بسيار سرد از طرف چين كه طرف شرقى آنولايت است بوزيدن آمده و دريا نيز رو به جزر « 2 » ميگذارد و باندك وقتى تمام آنها ميل به طرف دريا كرده و زمينها از آب خالى و پر از سبزه آبدار مىشود « 3 » و چون عين طغيان آب شود مقرر است كه تمام اعالى و ادانى ذكورا و اناثا بىپرده و حفاظى بر ناوها سوار شده و سير و تفرج و تماشاء روى آب و گلشن و بساتين ميكنند و از اقسام ليمو و نارنج بسيار خوبى كه در آنجا مىباشد از آنها گرفته با خود برداشته هريك به قدر خويش بر ناوهاى خوش ساخت سوار شده مانند بادپائى خوشرفتار به شرط با يكديگر ميدوانند و بر يكديگر نارنج مىاندازند در آن حين پادشاه با وزرا و معتبرين بر ناوها سوار شده و بتماشا مىآيند و پادشاه بر ناو ملمع بساخت نيكوئى در نهايت تكلف سوار و ناوهاى كتل از پيش و پس روان ساخته وزرا و معتبرين نيز بر ناوها سوار شده به شرط با يكديگر ميدوانند و دو نفر از پيش و پس از خدمه بر ناوى سوار شده دور ايستاده هر ناوى
هامش
( 1 ) - مندلسلو مىنويسد كه در ماههاى سپتامبر - اكتبر ارتفاع آب به 15 يا 16 پا و در ماههاى اكتبر - نوامبر به بالاترين ارتفاع يعنى 17 يا 18 پا ميرسد . ( كتاب ياد شده . ص 122 )
( 2 ) - در نسخه خطى همهجا جرز با ذال نوشته شده است كه تصحيح گرديد .
( 3 ) - در تايلند سال در حقيقت سه فصل دارد : سرد ، خشك ، بارانى ، فصل سرد كه بهترين فصل سال است از اواخر آبان شروع و تا اوائل اسفند ادامه دارد . فصل خشك از اوائل اسفند تا اوائل ارديبهشت بدترين فصول گرماى طاقتفرسا در اغلب نواحى حكمفرماست . بالاخره فصل بارانى از اوائل ارديبهشت شروع و تا اواخر آبانماه به مدت تقريبا 200 روز ادامه مىيابد متوسط ريزش سالانه باران در تايلند 1600 ميليمتر است كه در ارتفاعات از 6600 ميليمتر نيز تجاوز مىنمايد .