وَ لَقَدْ بَعَثْنا
و هر آينه بتحقيق فرستاديم ما
فِي كُلِّ أُمَّةٍ
در هر گروهى
رَسُولًا
پيغمبرى از ايشان تا امر كند ايشان را
أَنِ اعْبُدُوا اللَّهَ
اينكه عبادت كنيد خداى تعالى را
وَ اجْتَنِبُوا الطَّاغُوتَ
و اجتناب كنيد از عبادت طاغوت كه آن شيطان است و كسى است كه مردم را بكفر و ضلالت گمراه گرداند
فَمِنْهُمْ مَنْ هَدَى اللَّهُ
پس بعضى ازين امم كسى هست كه بوسيلهء لطف و توفيق راه راست نمود آنها را خداى تعالى و ايشان به اختيار خود متمسك بدين حق شدند
وَ مِنْهُمْ مَنْ حَقَّتْ عَلَيْهِ الضَّلالَةُ
و بعضى از ايشان كسى هست كه ثابت شد بر او گمراهى يعنى بعضى هستند كه به اختيار خود اعراض از قبول قول رسول كردند پس حق تعالى ايشان را تخليه كرد و بخودشان واگذاشت و سلب لطف و توفيق از ايشان نمود و بدين جهت بر گمراهى خود باقى ماندند و محتمل است كه مراد از ضلالت عذاب اخروى و نكال دائمى باشد چنانچه حق تعالى در آيهء ديگر ميفرمايد كه « 1 » «
إِنَّ الْمُجْرِمِينَ فِي ضَلالٍ وَ سُعُرٍ
» اى فى عذاب و فى نيران
هامش
( 1 ) سورهء قمر ، آيهء 47 .