بدخول بهشت
وَ أَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ
و تو بهترين بخشندگانى و بخشش هم از اثر بخشش تست .
و بعد ازين حق تعالى در تهديد گوساله پرستان ميفرمايد كه :
إِنَّ الَّذِينَ اتَّخَذُوا الْعِجْلَ
بدرستى كه آنان كه از روى گمراهى فرا گرفتند گوساله را بخدايى
سَيَنالُهُمْ غَضَبٌ مِنْ رَبِّهِمْ
زود باشد كه برسد مر ايشان را عقوبتى از پروردگار ايشان كه آن عذاب اخروى است
وَ ذِلَّةٌ
و خواريى كه آن امر بكشتن ايشانست يكديگر را
فِي الْحَياةِ الدُّنْيا
در زندگانى دنيا ، و بعضى گفتهاند كه : مراد از « غضب » امر ايشانست بقتل أنفس خود و مراد از « ذلّة » جزيه است يا اخراج از ديار ايشان
وَ كَذلِكَ نَجْزِي الْمُفْتَرِينَ
و هم چنان چه جزا داديم عبدهء عجل را جزا ميدهيم افترا كنندگان و دروغگويان را كه گفتند : « هذا » يعنى العجل «
إِلهُكُمْ وَ إِلهُ مُوسى
»
وَ الَّذِينَ عَمِلُوا السَّيِّئاتِ
و آنان كه كردند اعمال بد از شرك و معاصى
ثُمَّ تابُوا مِنْ بَعْدِها
پس توبه كردند پس از آن كردارهاى بد
وَ آمَنُوا
و ايمان آوردند بار ديگر و عمل بمقتضاى ايمان كردند
إِنَّ رَبَّكَ
بدرستى كه پروردگار تو
مِنْ بَعْدِها
از پس توبه
لَغَفُورٌ
هر اينه آمرزنده است گناهان را
رَحِيمٌ
مهربانست .
وَ لَمَّا سَكَتَ عَنْ مُوسَى الْغَضَبُ
و چون ساكن گشت از موسى خشم او بواسطهء توبهء قوم او و بعضى از قراء « و لمّا سكن » خواندهاند
أَخَذَ الْأَلْواحَ
و فرا گرفت بقية الواحى را كه توراة در آنجا منقش بود چنانچه صاحب مجمع البيان گفته
وَ فِي نُسْخَتِها
و بود در نسخهء الواح
هُدىً
راه نمودنى به آنچه بنى اسرائيل احتياج به آن داشتند از امور دين و دنيا
وَ رَحْمَةٌ
و بود در آن نعمت و منفعت
لِلَّذِينَ هُمْ لِرَبِّهِمْ يَرْهَبُونَ
براى كسانى از بنى اسرائيل كه مر پروردگار خود را ميپرستيدند .
بدانكه عبارات مفسرين بعضى دالست بر آنكه رفتن موسى بطور بواسطهء اخذ توراة و عبدهء عجل بهمرسيدن و رفتن او به جهت طلب رؤيت محال و هفتاد كس همراه