مىشود به من از نزد پروردگار من و من بر بافندهء آن نيستم
هذا بَصائِرُ
اين قرآن دليلهاى روشن است كه بدان حق ديده و در يافته مىشود
مِنْ رَبِّكُمْ
فرود آمده از نزد پروردگار شما
وَ هُدىً وَ رَحْمَةٌ
و راه نماينده است و سبب رحمت
لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ
براى گروهى كه ميگروند به خدا و رسول او چه ايشانند كه به آن منتفع ميشوند نه غير ايشان .
وَ إِذا قُرِئَ الْقُرْآنُ
و چون خوانده شود قرآن در نماز
فَاسْتَمِعُوا لَهُ
پس بشنويد مر او را مرويست كه جوانى انصارى در عقب رسول صلّى اللّه عليه و آله و سلّم نماز ميگذارد و هر چه آنحضرت قرائت ميفرمود او نيز ميخواند آيه آمد كه چون امام در نماز قرائت كند شما استماع آن كنيد و آن را مخوانيد
وَ أَنْصِتُوا
و خاموش باشيد و با امام تلاوت مكنيد
لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ
شايد كه رحمت كرده شويد يعنى به آن پند گرفته بميامن آن مستوجب رحمت و مغفرت گرديد از ابى جعفر عليه السّلام مرويست كه اين خطاب بمؤمنانست كه در نماز مستمع شوند و با امام قرائت نكنند و شيخ ابو جعفر ( ره ) فرموده كه مراد استماع قرآن است در نماز و در غير آن واجب نيست بلكه سنت است حاصل كه حق تعالى ميفرمايد كه در وقت تلاوت گوش به قرآن كنيد و اوامر و نواهى آن را نيك فرا گيريد و بمواعظ و احكام آن پند گيريد .
وَ اذْكُرْ رَبَّكَ
و ياد كن ايمحمد پروردگار خود را
فِي نَفْسِكَ تَضَرُّعاً وَ خِيفَةً
در دل خود از روى زارى و ترسكارى چه تضرع و خشيت اقربست باجابت و قبول و گويند مراد تفكر است در نفس تا بسبب آن علم بصانع و صفات و كمال و جلال او حاصل شود
وَ دُونَ الْجَهْرِ
و بخوان او را خواندنى فرد از جهر و آشكارا
مِنَ الْقَوْلِ
از گفتار يعنى ميانهء سر و جهر او را بخوان
بِالْغُدُوِّ وَ الْآصالِ
در بامداد و شبانگاه مراد دوام ذكر است يا در اين دو وقت كه افضل اوقات شبانه روز است به جهت آنكه ملائكه شب و روز در اين دو وقت حاضر مىباشند پس آن ذكر را هر دو خواهند نوشت و گويند اين امر است مر امام را كه آواز در نماز بلند كند به مقدارى كه مأمومين بشنوند نه زياده از آن
وَ لا تَكُنْ مِنَ الْغافِلِينَ
و مباش از جملهء بيخبران در آن چه مأمور ميشوند از ذكر و دعا و اصح آنست كه خطاب به آن حضرتست و مراد امت اويند چه آن حضرت از سهو و غفلت مبرى است بعد از آن حق تعالى بيان امرى مىكند كه باعث ذكر است و ميفرمايد كه .
إِنَّ الَّذِينَ عِنْدَ رَبِّكَ
بدرستى كه آنان كه نزد پروردگار تواند يعنى ملائكه اعلى كه مقربان